Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Δευτέρα, 29 Δεκεμβρίου 2008

ΠΑΝΤΟΤΕ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΑΥΓΗ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΙΟ ΠΥΚΝΟ ΣΚΟΤΑΔΙ

Ι.ΗΣΥΧΑΣΤΗΡΙΟΝ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΠΟΡΤΑΙΤΙΣΣΗΣ ΔΥΤΙΚΟΝ ΠΕΛΛΗΣ.

Ημερολόγιο του Ιβάν Στάρτσκωφ, υπολοχαγού Β' τάγματος του Σοβιετικού στρατού

«...12 Δεκεμβρίου 1941... Βρίσκομαι στο Γενικό Νοσοκομείο κάποιας γερμανικής πόλεως... δεν ξέρω τ' όνομα της, αφού με μετέφεραν εδώ από το πεδίο μάχης ενώ ήμουν σε κώμα... Ή αλήθεια είναι πώς δε θέλω να μάθω τ' όνομα της... τι μ' ενδιαφέρει άλλωστε; Έκτος αυτού κανείς δεν έ­κανε τον κόπο να μου το πει.
Ή κατάσταση μου είναι κυριολεκτικά τραγική. Προ τριών μηνών περίπου στη φοβερή μάχη του Λένινγκραντ ηττηθήκαμε από τους Γερμανούς Ναζί, με μεγάλες απώλειες και από τις δύο πλευρές. Εγώ πληγώθηκα θανάσιμα στα δύο πόδια από έκρηξη χειροβομβίδας και στο αριστερό χέρι από κάποια αδέσποτη σφαίρα.
Με βρήκαν πλημμυρισμένο στο αίμα, ανάμεσα σ' ένα σωρό νεκρούς συναδέλφους δύο Γερμανοί στρατιώτες, πού μετά τη λήξη της μάχης έψαχναν ανάμεσα στα πτώματα για οτιδήποτε χρήσιμο ή πολύτιμο.
Με έ­να αυτοκίνητο του Ερυθρού Σταυρού με μετέφεραν σε κάποιο σταθμό πρώτων βοη­θειών οπού συνήλθα λίγο έπειτα με φόρ­τωσαν στο βαγόνι ενός τρένου, αφού μου κόλλησαν ένα νούμερο στο στήθος και στην πλάτη. Αυτό ήταν φυσικό, αφού για εκείνους δεν ήμουν τίποτε άλλο από ένα νούμερο...
Γεννήθηκα στο Σμολένσκ, μία κωμόπολη Ρωσική, περίπου εκατό χιλιόμετρα α­πό τη Μόσχα, το 1912. Από μικρό παιδί ήμουν σχεδόν άθεος, μεγαλώνοντας ασπά­σθηκα τον κομμουνισμό. Ό πατέρας μου ήταν αυστηρός μπολσεβίκος και είχε λάβει μέρος στην κομμουνιστική επανάσταση το 1917, πού ανέτρεψε το καθεστώς του Τσάρου.
Ή μητέρα μου ή Άννα ήταν καλή χριστιανή, αλλά από το φόβο του πατέρα έκανε τα καθήκοντα της τα χριστιανικά κρυφά. Είχα και έναν... μικρότερο κατά τρία χρόνια αδελφό, τον Αλέξιο. Αυτήν την ώρα μόνο αυτόν θυμάμαι, αυτόν μπορώ και αυτόν θέλω να θυμάμαι...
Αργοπεθαίνω.
Οι γιατροί μου έκοψαν και τα δύο πόδια και το αριστερό χέρι γιατί κινδύνευα απ' τη φοβερή γάγγραινα των άκρων. Από τότε είμαι κλεισμένος, ακίνητος, πάνω σ' αυτό το κρεβάτι, στο σκοτεινό θάλαμο Νο Ο (μηδέν).
Με έχουν κάνει πειραματόζωο και φυσικά, αν δεν πεθάνω κάποια στιγμή, θα με σκοτώσουν οι γιατροί, όταν τελειώσουν τα πειράματα τους.
Είναι δώδεκα (12) Δεκεμβρίου. Πλησιάζουν Χριστούγεννα. Τί περίεργο αλή­θεια! Για πρώτη φορά στη ζωή μου δακρύ­ζω σ' αυτή τη σκέψη. Ήμουν... ανέκαθεν άθεος. Ό αδελφός μου ό Αλέξιος όμως α­πό νήπιο ξημεροβραδιαζόταν στην εκκλησία .
Ήταν άριστος μαθητής στο σχολείο. Ό πατέρας μου, όταν εγώ άρχισα τις σπουδές μου στη Στρατιωτική Σχολή της Μόσχας, ονειρευόταν και για τον Αλέξιο μια λαμπρή σταδιοδρομία αξιωματικού του Ερυθρού Στρατού. Όμως τη χρονιά πού εγώ τελείωνα τη Σχολή κι ό Αλέξιος... ήταν τότε είκοσι (20) χρονών, το 1935... μια νύχτα έφυγε για πάντα. Ή μη­τέρα βρήκε ένα γράμμα με λίγες λέξεις πά­νω στο μαξιλάρι: «Συγχωρήσατε με καλοί μου γονείς, Νικολάι και Αννούσκα... αλλά με καλεί ό ουράνιος Βασιλέας, να καταταγώ στο στρατό Τον. Δεν μπορώ ν' αρνηθώ την πρόσκληση.
Φεύγω κι εύχομαι καλή σωτηρία.
Υ.Γ.: Μην το πείτε παρακαλώ στον Ιβάν. Θα του γράψω εγώ».
Πράγματι, δε μου το είπαν αμέσως, διότι ήταν ή εποχή πού έδινα εξετάσεις για το δίπλωμα. Φυσικά, όταν γύρισα το φθινόπωρο στο σπίτι, μου έδειξαν το γράμμα. Ένας κόμπος μου ανέβηκε στο λαιμό.
Τώρα πού το θυμάμαι... ήθελα, αν ήταν δυνατόν, να τον έβλεπα τώρα, να του ζητήσω συγγνώμη... ναι, διότι ή θλίψη μου, έπειτα από λίγες στιγμές έγινε οργή και αρπάζοντας το στρατιωτικό μου όπλο, τράβηξα τον πατέρα μου απ` το μανίκι φωνάζοντας: «Γιατί δεν έψαξες να τον βρεις; Εγώ τώρα, οπού και να 'χει πάει, θα τον βρω και θα τον σκοτώσω». Ή μητέρα έβγαλε μια κραυγή τρόμου.
Ό πατέρας κατέβασε από τον τοίχο το κυνηγετικό του όπλο, λέγοντας μου: «Δεν έψαξα, γιατί σε περίμενα. Όπως ξέρεις, ή τιμή ενός μπολ­σεβίκου δεν σηκώνει τέτοιο ρεζίλεμα σαν αυτό του Άλιόσα».
Ό θυμός μας είχε τυ­φλώσει. Νιώθαμε πώς μας είχε γίνει φοβε­ρή προσβολή και μάλιστα για κάτι τόσο βλακώδες, όπως ήταν ό Θεός του Αλεξίου... Φυσικά, για μας δεν υπήρχε Θεός και οι εκκλησίες έπρεπε να γίνουν όλες στάβλοι... Δύο μοναστήρια ήταν τα πλη­σιέστερα: Της Όπτινα (πού είχε ήδη κατα­στραφεί στη διάρκεια της Κομμουνιστικής Επανάστασης) και τα ερημητήρια των α­γρίων ορέων του Ροσλάβ.
Ψάξαμε ανάμεσα σ' αυτά, εισβάλλοντας με απειλές και κατάρες, και απαιτώ­ντας από τους καλόγηρους να μας παρα­δώσουν τον Αλέξιο.
Σ' ένα από τα ερημητήρια (όπως καταφέραμε να μάθουμε) είχε καταφύγει, ποθώντας ν' αφιερωθεί στο Θεό του... Αφού υβρίσαμε τον Ηγούμενο, ό πατέρας μου τον τράβηξε από τη γενειά­δα, λέγοντας: «Σκύλε παπά, δώσε μου πί­σω το μικρό μου γιο!». Εκείνος με ήρεμο βλέμμα του είπε να κοιτάξει ψηλά... Ό Α­λέξιος ντυμένος τα ράσα, ήταν στην κορυ­φή του καμπαναριού. Μας έπιασε ρίγος. «Αφήστε ήσυχους τους αδελφούς ευλογη­μένοι.
Ιδού, εγώ είμαι εδώ...». «Κατέβα α­μέσως κάτω, ειδάλλως θα πυροβολήσω», του είπα εγώ με φωνή πού έτρεμε. «Ησυχάστε. Θα είστε κουρασμένοι. Φάτε, ανα­παυθείτε κι έρχομαι έπειτα μαζί σας...». Φυσικά, δεν ήρθε μαζί μας, αλλά από κρυφή έξοδο αναχώρησε, όχι μόνο από το Μοναστήρι, αλλά κι απ' τη Ρωσία.
Από τότε δεν τον ξαναείδα πια ποτέ. Μας έστειλε έπειτα από τρία χρόνια ένα γράμμα: «Είμαι στο ΑΠΟΝ ΟΡΟΣ, στην πρωτεύουσα της Ορθοδοξίας, την Ελλάδα. Προ δέκα ήμερων έγινα Μεγαλόσχη­μος Μοναχός κι έλαβα το όνομα: Χριστό­φορος.
Εάν θέλει ό Ιβάν, ας έλθει να μ' ε­πισκεφθεί. Είμαι στη ρωσική Μονή του Α­γίου Παντελεήμονος. Ό Θεός μεθ' υμών». Εγώ βέβαια, ούτε πήγα ποτέ, ούτε γράμ­μα του έγραψα... Νιώθω το σώμα μου να παγώνει... Δεν μπορώ να γράψω άλλο...».

«19 Δεκεμβρίου 1941... Κάθε μέρα πού περνάει νομίζω πώς είναι για μένα ή τελευταία. Ωστόσο, δεν παύω με το νου μου ν' αναπολώ τα περασμένα... Το σπίτι μας στο Σμολένσκ, το σχολείο, τη Στρατιωτική Σχολή, όλους όσους γνώρισα λίγο ή πολύ στη ζωή μου. Άραγε με θυμάται τώρα κα­νείς απ' αυτούς; Ό παππούς ό Βάνια, πού μου έμαθε να ρίχνω τη σφεντόνα, ή γιαγιά Κλαυδίγια, πού μου έπλεκε ζεστές μάλλι­νες κάλτσες για το χειμώνα.... οι γονείς μου πού, αγνοί βιοπαλαιστές, αγωνίστη­καν να μας μεγαλώσουν εμένα και τον α­δερφό μου... ή γειτόνισσα ή Λιούμπα, ό Πιότρ ό ταχυδρόμος, ό Άντρέι ό δάσκα­λος... δεκάδες πρόσωπα, πράγματα και γε­γονότα, πού μου φαίνονται όμως τώρα τό­σο μηδαμινά κι ασήμαντα...
Σήμερα έχω φριχτούς πόνους στα κομμένα μου πόδια... αισθάνομαι να σαπίζω ζωντανός. Καθημερινά σχεδόν έρχονται δύο γιατροί με πρόσωπα παγωμένα, και αφού με ναρκώσουν πειραματίζονται πάνω στο σώμα μου, χωρίς να ξέρω πώς, λόγω της νάρκωσης... Όταν συνέλθω συνήθως πονάω πολύ κι έχω συνεχή τάση για εμε­τό. Κρυώνω φοβερά μια και δεν υπάρχει θέρμανση στο θάλαμο. Μου έχουν ξυρίσει το κεφάλι, για κάποιο σκοπό πού μόνο τα διεστραμμένα τους μυαλά γνωρίζουν...
Ό νους μου τρέχει εδώ κι εκεί, χωρίς να στέκεται κάπου συγκεκριμένα, ακόμη και σε ανήθικες σκέψεις. Έξαλλου και στη ζωή μου δεν ήμουν ιδιαίτερα ηθικός. Γι' αυτό ό Αλέξιος μου είχε πει κάποτε: «Το σώμα σου πού παρέδωσες στη σαπίλα, θα σαπίσει ζωντανό, πριν βγει ή ψυχή σου Ιβάν. Πολύ λυπάμαι για την ψυχή σου...».
Είναι μέρες τώρα πού έχω μια παράξε­νη φοβία, πού ολοένα μεγαλώνει. Νιώθω σαν το αιχμάλωτο ζώο, πού πρόκειται να δοθεί ως τροφή σε σαρκοφάγα θηρία... Αν πίστευα στο Θεό, θα ονόμαζα τη φοβία μου «έλεγχο συνειδήσεως».
Αν πίστευα... λίγους μήνες πριν την εισβολή των Γερμανών στη Ρωσία, έλαβα ένα ακόμη σύ­ντομο γράμμα από τον αδερφό μου, πού ή­ταν και το τελευταίο: «Χθες χειροτονήθη­κα Ιερομόναχος εν ονόματι Ιησού Χρί­στου τον Κυρίου ημών, δια πρεσβειών της Αειπάρθενου Δεσποίνης ημών Θεοτόκου, Εύχεσθε για μένα. Υ.Γ.: Ιβάν να με θυμη­θείς στην απομόνωση σου».
Τώρα σκέφτο­μαι ότι ό Αλέξιος ή μάλλον ό Χριστόφο­ρος είναι Άγιος. Ναι, σίγουρα είναι Άγιος. Τον είδα στον ύπνο μου απόψε, ντυ­μένο Ιερομόναχο, με κατάλευκα άμφια, θυμιατό κι ένα ξύλινο φωτεινό σταυρό... Με κοίταξε λυπημένος. Κάποια στιγμή χαμογελώντας ελαφρά μου είπε με απαλή φωνή: «Ιβάν, μη φοβάσαι. Ό Χριστόφο­ρος είμαι». - «Πονάω πολύ αδελφέ μου, βοήθησε με», του είπα. «Ιβάν σε λίγες μέ­ρες θα 'έρθεις και συ εδώ, πού είμαι και γώ. Θα σε στείλει ό παπά-Στεφάν Ζινόφσκυ από την Αγία Πετρούπολη».
Έπειτα χάθηκε από τα μάτια μου. Του φώναζα να γυρίσει πίσω, αλλά μάταια. ...Μα, γιατί μου είπε πώς θα πάω εκεί που είναι και αυτός; Και ποιος είναι ό παπά-Στεφάν; Ε­γώ δεν γνωρίζω κανέναν παπά-Στεφάν... Τα μάτια μου βουρκώσανε, ή καρδιά μου χτυπάει σαν τρελή... ό Χριστόφορος πέ­θανε, έχει πεθάνει! Κι εγώ θα πεθάνω σύ­ντομα... θα πεθάνω... Θεέ μου, δεν θέλω να πεθάνω!... Νιώθω το κεφάλι μου έτοιμο να εκραγεί. Τώρα θυμάμαι τί μου είπε ό Χριστόφορος το τελευταίο Πάσχα πού ήμασταν μαζί: «Ό θάνατος; Μα δεν υπάρχει θάνατος! Μόνο μεταβολή, χωρισμός ψυχής και σώματος. Ό άνθρωπος πλάσθη­κε από το Θεό ΑΘΑΝΑΤΟΣ, αλλά μόνον κοντά Του.
Μακριά Του είναι μια ζωή θανατηφόρα -πέραν του τάφου- γεμάτη αιώνια πικρότατη ΣΙΩΠΗ, φοβερότατο ΣΤΕΝΑΓΜΟ, μεγάλο ΦΟΒΟ και ΑΓΩ­ΝΙΑ, ΑΝΑΜΟΝΗ χωρίς ΕΛΠΙΔΑ, ακατά­παυστη ΟΔΥΝΗ, ψυχικό κι ατελεύτητο ΔΑΚΡΥ, ΑΙΩΝΙΑ ΚΟΛΑΣΙΣ».
Τρέμω ολόκληρος... Δεν μπορώ... σταματώ εδώ...».

«24 Δεκεμβρίου 1941: ...Ό θάνατος είναι δίπλα μου, νιώθω τα παγωμένα του χέ­ρια να μου πιέζουν την καρδιά... Άλλα ας είναι... Διότι από σήμερα για μένα άλλα­ξαν τα πάντα. Προ ολίγου ήρθε κάποιος παράξενος άνθρωπος, με μπλε σκούρα ρούχα και μια κατάλευκη γενειάδα. Το βλέμμα του ήταν πονεμένο και χαρούμενο μαζί. Φαινόταν βιαστικός. Αφού σφάλισε την πόρτα, μου είπε ψιθυριστά στα Ρωσι­κά: «Δεν με γνωρίζεις παιδί μου, το ξέρω. Άλλα, μην φοβάσαι... Με λένε Στεφάν και είμαι ιερέας του Ύψιστου Θεού». - «Στε­φάν;» ρώτησα κεραυνοβολημένος. «Στε­φάν Ζινόφσκυ;» - «Ναι, από την Πετρού­πολη. Είμαι στην υπηρεσία του Νοσοκο­μείου, ως αιχμάλωτος πολέμου, στα κατα­ναγκαστικά έργα μεταφοράς ανθρώπινων πτωμάτων, στους κλιβάνους καύσεως για απανθράκωση και σαπωνοποίηση. Μας δίδεται καθημερινώς ένας κατάλογος με τους αριθμούς των θαλάμων και τα ονόματα εκείνων πού πρέπει να μεταφέρουμε.
Χθες στον κατάλογο διάβασα το όνομα σου. Θάλαμος Νο Ο, Ιβάν Στάρτσκωφ, κωδ. αρ. 542770.
Αντέγραψα σε άλλο χαρ­τί αυτά τα στοιχεία και τα φύλαξα».
Ή επόμενη κίνηση του ήταν να βγάλει από τον κόρφο του ένα πολύ λεπτό ύφασμα διπλωμένο σφιχτά, σε γαλάζιο χρώ­μα. - «Ιδού παιδί μου. Αυτό είναι το πε­τραχήλι, πού με θυσία αίματος μου έφτια­ξαν χέρια αδελφικά, ώστε κι εδώ στη φο­βερή αιχμαλωσία, έστω κι αν χάνονται σώματα να σώζονται ψυχές».
Τον διέκοψα απότομα ρωτώντας τον με αγωνία: - «Πέστε μου Μπάτουσκα (παππούλη), ειλικρινά τι σας παρακίνησε να έρθετε σε μένα;» Μου απάντησε ψιθυρι­στά: «Κοίταξε, παιδί μου. Το ξέρω ότι ο­νομάζεσαι Ιβάν Στάρτσκωφ, είσαι από το Σμολένσκ, και είσαι αδελφός του Αλεξίου Στάρτσκωφ, πού τώρα είναι...» - «Πώς τα ξέρετε όλα αυτά;» ρώτησα κατάπληκτος. -«Είναι πολύ απλό. Εγώ έχω ένα γιο πού τώρα είναι ιερομόναχος στο ερμητικό κελί του Άγιου Ιωάννου του Θεολόγου, εκεί οπού είχε καταφύγει ό αδελφός σου αρχικά, για να γίνει Μοναχός. Συνέπεσε λοιπόν την ημέρα πού είχες έρθει με τον πατέρα σου, για να πάρετε τον Αλέξιο, ή μάλλον τον Χριστόφορο πίσω, να είμαι κι εγώ εκεί, διότι την επομένη επρόκειτο να γίνει ό γιος μου Μεγαλόσχημος Μονα­χός.
Είδα λοιπόν όλη τη σκηνή με τα μά­τια μου. Όταν εσείς μπήκατε στο αρχονταρίκι για ανάπαυση, ό αδελφός σου έ­τρεξε βιαστικά στο κελί του γιου μου, λέγοντας του: - «Πάτερ Μιχαήλ! Να πεις σε παρακαλώ στον Ηγούμενο να με συγχωρήσει, αλλά φεύγω αμέσως για το Α­ΓΙΟΝ ΟΡΟΣ!» - «Αλέξιε, αδελφέ, είναι σωστό να φύγεις τώρα;» τον ρώτησε ό γιος μου. Είναι θέλημα Θεού αδελφέ! Μην αποκαλύψετε τίποτε στον πατέρα μου και στον Ιβάν... Ευλογείτε, αδελφέ! Να εύχεσθε για μένα!». - «Ή Παναγία μαζί σου Αλέξιε!»

Εκείνος έφυγε τρέχοντας και χάθηκε στο δάσος. Από τότε έστειλε δύο φορές επιστολή στον Ηγούμενο, την πρώτη για την κούρα του σε μεγαλόσχη­μο και τη δεύτερη για τη χειροτονία του. Από καιρού εις καιρόν πού επισκεπτό­μουν τους Μοναχούς εκεί, μάθαινα και για τα γράμματα του. Πριν από αρκετούς μήνες ήρθε κι ένα ακόμη γράμμα, το τρίτο και τελευταίο, σταλμένο από τον Ηγούμε­νο της Ιεράς Μονής Αγίου Παντελεήμο­νος. Αυτό το είδα κι εγώ με τα μάτια μου"
Έγραφε: «ό αδελφός ημών Ιερομόναχος πατήρ Χριστόφορος, ανεπαύθη χθες, την έκτη πρωινή ώρα εν Κυρίω. Αύριον αρχίζουν την τέλεσε των μνημοσυνών του. Παρακαλείσθε όπως μνημονεύετε την ψυχή του αδελφού, αν και ημείς έχομεν μάλλον περισσοτέραν ανάγκην των ιδικών του ευχών, παρά εκείνος από τάς ιδικάς μας. Ήτο αγία ψυχή, πραγματικά τα­πεινός και άκακος Μοναχός, φίλος θερ­μός της αδιάλειπτου προσευχής και της ασκητικής ζωής. Ας είναι αιωνία του ή μνήμη».
Εγώ είχα μείνει εμβρόντητος από όσα είχα ακούσει. Πέρασαν ένα δύο λεπτά μέ­χρι να συνέλθω. Ένιωθα ένα συνεχές σφίξιμο στην καρδιά, σα να πιεζόταν βασανι­στικά από την αφόρητη θλίψη. Ξέσπασα σ' ένα σχεδόν βουβό κλάμα, με πνιγμένους λυγμούς... Τα κομμένα μου μέλη πονούσαν φρικτά, όχι τόσο από τον σωματικό όσο α­πό τον ψυχικό πόνο: «Μπάτουσκα, Μπάτουσκα (παππούλη, παππούλη), έχει πεθά­νει λοιπόν, το ήξερα, τόχα καταλάβει. Ήρ­θε στον ύπνο μου και μου είπε για σας...». «Ό πατήρ Χριστόφορος είναι πλέον στον Παράδεισο», είπε τότε ό παπά-Στεφάν δακρυσμένος, με βλέμμα να κοιτάει ψηλά έ­ξω τον έναστρο ουρανό.
- «Μπάτουσκα, ό αδελφός μου, ό μικρός μου Άλιόσα ήταν Άγιος... Εγώ... ε­γώ είμαι ένα κτήνος...» του έλεγα με λυγμούς. - «Σώπασε, παιδί μου, ησύχασε... Πρέπει να σου πω και κάτι άλλο ακόμη, Ή επιστολή του Ηγουμένου είχε και υστερόγραφο: «Διαβιβάσατε αδελφοί, εις την οικογένεια του π. Χριστόφορου, ότι έχα­σε την ζωή του εις ώραν ιερού καθήκο­ντος.
Διότι, αφού τέλεσαν ξημερώματα την Θεία Λειτουργία, και αφού κοινώνησε ό ίδιος, οι αδελφοί Μοναχοί της Μονής και τρεις φιλοξενούμενοι στρατιω­τικοί, ανέλαβε αυτοβούλως να οδηγήσει τους τελευταίους έως της παραλίας, όπου κρυφίως θα τους παρελάμβανε κάποιο κα­ράβι δια την Μέση Ανατολή. Δυστυχώς όμως, λόγω προδοσίας έπεσαν εις ενέδρα Γερμανών την ώρα όπου πλησίαζαν το καράβι στην παραλία, όπου ευρίσκοντο όλοι συγκεντρωμένοι. Οι Γερμανοί άρχισαν να πυροβολούν.
Τότε ό ευλογημένος π. Χριστόφορος, δια να σώσει την ζωή των άλλων, φωνάζοντας «Πέσατε κάτω αδελφοί», άρχισε να τρέχει κατά μήκος της παραλίας, κραυγάζων ατάκτως και κάμνων ζωηράς χειρονομίας, έλκοντας επά­νω του την προσοχήν των εχθρών. Μία σφαίρα τον εύρε εις την καρδίαν. Ήτο ξη­μερώματα Κυριακής, Ιουνίω μηνί - 1941.
Ό Θεός μεθ' υμών και ημών. Ταπεινός προς Κύριον ευχέτης
ό Καθηγούμενος γ Ιερομόναχος Σαμουήλ
και οι συν εμοί εν Χριστώ αδελφοί».
- «Όπως βλέπεις Ιβάν, ό αδελφός σου δεν ήταν μόνον Άγιος, αλλά και ήρωας». Εγώ πλέον είχα πνιγεί στο θρήνο. Ό π. Στεφάν ξεδίπλωσε το πετραχήλι, λέγοντας μου με τρεμάμενη φωνή: «Ιβάν, παιδί μου, αύριο πού είναι Χριστούγεννα, θα είσαι και συ στον Ουρανό.
Ό π. Χριστόφορος σε περιμένει...». - «Πώς το ξέρετε αυτό;» ρώτησα μέσα στ' αναφιλητά μου. - «Με ειδοποίησε παιδί μου... Έλα τώρα να πεις στο Χριστό μας τη ζωή σου». Άπλωσε πάνω μου το λεπτό πετραχήλι με τους κόκκι­νους κεντημένους σταυρούς. - «Σ' ακούει ό Χριστός τώρα, παιδί μου. Αύριο θα 'σαι στον Παράδεισο». - «Ήμαρτον, πάτερ, ήμαρτον... είμαι ένα θηρίο, ένα κτήνος...».
Του είπα όλη τη ζωή μου από μικρόπαιδί έως τότε. Αφού μου διάβασε την ευ­χή συγχωρήσεως όλων των εγκλημάτων μου, έβγαλε από τον κόρφο του ένα μικρό καρύδι. Το πίεσε λίγο κι εκείνο άνοιξε. Τον κοίταξα σαστισμένος. - «Είναι ή Αγία Κοι­νωνία, Ιβάν, ό Ιησούς Χριστός...». - «Μα, πώς πάτερ...». - «Τελούμε πότε - πότε κρυ­φές Θείες Λειτουργίες, με τη σκέπη του Θε­ού. Υπάρχουν αρκετοί Ορθόδοξοι εδώ...Έλα τώρα παιδί μου να κοινωνήσεις. Κά­με το σταυρό σου...».
Έκανα τότε το σταυ­ρό μου, για πρώτη σχεδόν φορά στη ζωή μου κι έλαβα τη ΖΩΗ μέσα στην ψυχή μου. - «Τώρα όλα τέλειωσαν Ιβάν. Θα 'ρθω αύριο το πρωί να παραλάβω το σώμα σου». - «Μπάτουσκα, έχω εδώ μερικά κομμάτια χαρτί, σαν ημερολόγιο. Σάς παρα­καλώ, όταν έρθετε, να τα πάρετε. Θα το 'χω κάτω από το μαξιλάρι». Μου έσφιξε το χέρι, κουνώντας καταφατικά το κεφάλι. Πήρα έτσι την ευχή του, φιλώντας το λε­πτό βασανισμένο χέρι του καλού Λευΐτη.
Με σταύρωσε και ψιθυρίζοντας μου: «Μακαριά ή οδός σου παιδί μου. Να εύ­χεσαι και για μένα τον ταπεινό», γλίστρησε αθόρυβα πίσω από την πόρτα και χά­θηκε μέσα στο σκοτάδι...
«...Τί ώρα να 'ναι άραγε; Ίσως τρεις ή τέσσερις ή πέντε τα ξημερώματα. Πάντως μου φαίνεται ότι το σκοτάδι διαλύεται, από ένα αμυδρό φως.
Είναι 25 του Δεκέμβρη 1941... ξημερώνει ή γιορτή των Χρι­στουγέννων...
Δεν μπορώ να σταματήσω το κλάμα, όχι από λύπη, αλλά από χαρά... Ήρθε ή ώρα να φύγω... δεν νιώθω πλέον τα μέλη μου, μόνο στην καρδιά μου υπάρ­χει ακόμη λίγο αίμα... να, μια ηλιαχτίδα ίσχυσε το σκοτάδι... Μπάτουσκα, φεύγω... Συγχώρεσε με, την ευχή σου...
Ιβάν Νικολάγιεβιτς Στάρτσκωφ ό αμαρτωλός».
Το σώμα του Ιβάν, ακρωτηριασμένο, χωρίς πόδια και αριστερό χέρι, βρέθηκε παγωμένο εκείνο το πρωί στο θάλαμο Ο (μηδέν). Εγώ ό ιερέας του Υψίστου Θεού, π. Στεφάν Ζινόφσκυ, με τη βοήθεια ενός άλλου αδελφού το μεταφέραμε, μαζί με άλλα πτώματα στους κλιβάνους. Έψαλα ψιθυριστά τη νεκρώσιμη ακολουθία, καθώς έριχναν το σώμα του Ιβάν στις φλό­γες. Τώρα πια δεν λυπάμαι, ούτε δακρύ­ζω.
Γιατί ξέρω, το νιώθω, ότι ό Ιβάν είναι ευτυχισμένος. Χαίρε ευλογημένε Ιβάν, πού με τους ποταμούς των δακρύων μιας σκοτεινής νύχτας, εξαγόρασες την αιώνια χαραυγή των Ουρανών.
ΤΕΛΟΣ

Σημείωση: Ό ιερέας π. Στεφάν Ζινόφσκυ ήταν αιχμάλωτος στα καταναγκαστι­κά έργα του Γενικού Νοσοκομείου (κέντρο Ιατρικών Πειραμάτων), κάπου μεταξύ των γερμανό-αύστριακών συνόρων. Έζησε στην αιχμαλωσία ως το 1944. Πεθαίνο­ντας μου εμπιστεύθηκε μερικά φύλλα τριμ­μένου χαρτιού, με τις σκέψεις των τελευ­ταίων ήμερων του Ιβάν Στάρτσκωφ, με την τελευταία επιθυμία να δοθούν μετά την απελευθέρωση (πού ήδη τότε διαφαι­νόταν στον ορίζοντα) στη δημοσιότητα. Σεβόμενος την επιθυμία αυτή την πραγματοποίησα. Ας είναι οι λίγες αυτές σελίδες ιερό και αιώνιο μνημόσυνο για τον Ιβάν, τον ακρωτηριασμένο μελλοθάνατο, πού σε μια νύχτα πάλεψε και νίκησε τον θάνατο.
Θεοντόρ Λουντμίλωφ, ετών εξήντα πέ­ντε, συναιχμάλωτος του π. Στεφάν και κατά σάρκα ανιψιός του. Επέζησα, χάριτι Θεού, από την αιχμαλωσία. Μας ελευθέρωσαν τα συμμαχικά στρατεύματα των Άγγλο-άμερικανών το 1945.
ΚΙΕΒΟ, Απρίλης του 1970.

Κυριακή, 28 Δεκεμβρίου 2008

ΦΩΤΗΣ ΚΟΝΤΟΓΛΟΥ Καρδία συντετριμμένη και τεταπεινωμένη...

Ένα ανέκδοτο κείμενο γραμμένο την Πρωτοχρονιά του 1950

Εχθές, παραμονή της Πρωτοχρονιάς, ήμουνα ξα­πλωμένος στο κουβούκλι μας περασμένα τα μεσάνυ­χτα, και συλλογιζόμουνα. Είχα δουλέψει νυχτέρι για να τελειώσω μια Παναγία Γλυκοφιλούσα, και δίπλα μου καθότανε ή γυναίκα μου κι έπλεκε. Όποτε δου­λεύω, βρίσκουμε σε μεγάλη κατάνυξη, και ψέλνω διάφορα τροπάρια. Σιγόψελνα λοιπόν εκεί πού ζωγρά­φιζα την Παναγία, κι ή Μαρία έψελνε και κείνη μαζί μου με τη γλυκεία φωνή της. Βλογημένη γυναίκα μου έδωσε ο Θεός, ας είναι δοξασμένο τ' όνομα του για ό­λα τα μυστήρια της οικονομίας του.
Τον ευχαριστώ για όσα μου έδωσε, και πρώτο απ’ όλα για την απλή τη Μαρία, πού μου τη δώρισε συντροφιά στη ζωή μου, ψυχή θρησκευτική, ένα δροσερό ποταμάκι πού γλυκομουρμουρίζει μέρα νύχτα δίπλα σ' έναν παλιό καστρότοιχο. Το κρουσταλένιο νερό του δεν θολώνει με τα χρόνια, αλλά γίνεται κι ολοένα πιο καθαρό και πιο γλυκόλαλο: «Καλότυχος ο άνδρας που χει καλή γυναίκα. Ή καλή γυναίκα ευφραίνει τον άνδρα της, και θα ζήσει ειρηνεμένα τα χρόνια της ζωής του. Κα­λή γυναίκα, κορόνα στο κεφάλι τον ανδρός της. Ή ομορφιά της καλής γυναίκας φεγγοβολά μέσα στο σπί­τι σαν τον ήλιο πού βγαίνει και λάμπει ο κόσμος». Τέτοια γυναίκα μου χάρισε κι εμένα ο Κύριος. Ή εμορφία δεν την περιφάνεψε, ίσια ίσια ή ταπείνωση την πλήθυνε, κι ο φόβος του Θεού την ευωδίασε. Α­νάμεσα στις έμορφες ξεχώρισε, γιατί ή ακαταδεξιά δεν θάμπωσε το κρούσταλλό της, κι ή πονηριά δεν λέ­ρωσε το σιντέφι της ψυχής της. Κοντά μου κάθεται και με συντροφεύει, ήμερος άνθρωπος, Μαρία ή Α­πλή.
Εκείνη πλέκει είτε ράβει, κι εγώ δουλεύω την α­γιασμένη τέχνη μου και φιλοτεχνώ εικονίσματα πού τα προσκυνά ο κόσμος. Τι χάρη μας έδωσε ο Παντο­δύναμος, πού την έχουνε λιγοστοί άνθρωποι: «Ότι επέβλεψεν επί την ταπείνωσιν των δούλων αυτόν». Το καλύβι μας είναι φτωχό στα μάτια του κόσμου, και μολαταύτα στ' αληθινά είναι χρυσοπλοκώτατος πύρ­γος κι ηλιοστάλαχτος θρόνος, γιατί μέσα του σκήνωσε ή πίστη κι ή ευλάβεια. Κι εμείς πού καθόμαστε μέ­σα, ήμαστε οι πιο φτωχοί από τους φτωχούς, πλην μας πλουτίζει με τα πλούτη του Εκείνος πού είπε: «Πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν, οι δε εκζητούντες τον Κύριον ουκ ελαττωθήσονται παντός αγα­θόν».
Αφού λοιπόν τελείωσα τη δουλειά μου κατά τα μεσάνυχτα, ξάπλωσα στο μεντέρι μου, κι ή Μαρία ξά­πλωσε και κείνη κοντά μου και σκεπάσθηκε και την πήρε ο ύπνος. Έπιασα να συλλογίζουμαι τον κόσμο. Συλλογίσθηκα πρώτα τον εαυτό μου και τους δικούς μου, τη γυναίκα μου και το παιδί μου. Γύρισα και κοί­ταξα τη Μαρία πού ήτανε κουκουλωμένη και δεν φαινότανε αν είναι άνθρωπος απ κάτω από το σκέπασμα. Κι είπα: Ποιος μας συλλογίζεται; οι άνθρωποι λένε λόγια πολλά, μα δεν πιστεύουνε σε τίποτα, γι' αυτό εί­πε ο Δαυίδ: «Πάς άνθρωπος ψεύτης».
Γύρισα και κοίταξα το φτωχικό μας, πούνε σαν ξωκλήσι, στολι­σμένο με εικονίσματα και με αγιωτικά βιβλία, χωμένο ανάμεσα στ' αρχοντόσπιτα της Βαβυλώνας, κρυμμένο, σαν τον φτωχό πού ντρέπεται μη τον δει ο κόσμος. Ή καρδιά μου ζεστάθηκε, κρυμμένη και κείνη μέσα μου. Ένοιωσα πώς ήμουνα χωρισμένος από τον κόσμο, κι οι λογισμοί μου πώς ήτανε και κείνοι κρυμμένη πίσω από το καταπέτασμα πού χώριζε τον κόσμο από μένα, και πώς άλλος ήλιος κι άλλο φεγγάρι φωτίζανε τον δικό μας τον κόσμο. Κι αντί να πικραθώ, ευφράνθηκε ή ψυχή μου πώς μ' έχουνε ξεχασμένο, κι ή χαρά ή μυ­στική, πού τη νοιώθουνε όσοι είναι παραπεταμένοι, ά­ναψε μέσα μου ήσυχα κι ειρηνικά, κι ή παρηγοριά με γλύκανε σαν μπάλσαμο, ανακατεμένη με το παράπο­νο.
Και φχαρίστησα Εκείνον πού φανερώνει τέτοια μυστήρια στον άνθρωπο, και πού κάνει πλούσιους τους φτωχούς, τους χαρούμενους, τους θλιμμένους, πού δίνει μυστική συντροφιά στους ξεμοναχιασμένους, και πού μεθά με το κρασί της τράπεζας του ό­σους κρεμάσανε την ελπίδα τους σε εκείνον. Αν δεν ήμουνα φτωχός και ξευτελισμένος, δεν θα μπορούσα να αξιωθώ τούτη την πονεμένη χαρά, γιατί δεν ξαγοράζεται με τίποτα άλλο, παρεκτός με την συντριβή της καρδίας, κατά τον Δαυίδ πού λέγει: «Κύριε, εν θλίψει επλάτυνάς με». Επειδή όποιος δεν πόνεσε και δεν ταπεινώθηκε, δεν παίρνει έλεος. Έτσι τα θέλησε ή ανεξιχνίαστη σοφία. Μα οι άνθρωποι δεν τα νοιώ­θουνε αυτά, γιατί δεν θέλουνε να πονέσουνε και να ταπεινωθούνε, ώστε να νοιώσουνε κάποιο πράγμα πού είναι παραπέρα από την καλοπέραση του κορμιού κι από τα μάταια πάθη τους.
Ολοένα, χωρίς να το καταλάβω, ανεβαίνανε τα δάκρυα στα μάτια μου, δάκρυα για τον κόσμο και δά­κρυα για μένα. Δάκρυα για τον κόσμο γιατί γυρεύει να βρει τη χαρά εκεί πού δεν βρίσκεται, και δάκρυα για μένα γιατί πολλές φορές δείλιασα μπροστά στη φτώχια και στους άλλους πειρασμούς, και δικαίωσα τους ανθρώπους, ενώ τώρα ένοιωσα πώς δεν παίρνει ο άνθρωπος μεγάλο χάρισμα χωρίς να περάσει μεγάλο πειρασμό.
Κι αντρειεύτηκα κατά το πνεύμα, κι ένοιω­σα πώς δεν φοβάμαι τη φτώχια, παρά πώς την αγαπώ. Και κατάλαβα καλά πώς δεν πρέπει ο άνθρωπος να αγαπήσει άλλο τίποτα από τον πόνο του, γιατί από τον πόνο αναβρύζει ή αληθινή χαρά κι ή παρηγοριά, κι ε­κεί βρίσκονται οι πηγές της αληθινής ζωής.
Αληθινά, ή φτώχια είναι φοβερό θηρίο. Όποιος το νικήσει όμως και φτιάξει να μην το φοβάται, θα βρει μεγάλα πλούτη μέσα του. Τούτη την αφοβία τη δίνει ο Κύριος, άμα ταπεινωθεί ο άνθρωπος. Σ' αυτόν τον πόλεμο πού ή αντρεία λέγεται ταπείνωση, και τα βραβεία είναι καταφρόνεση και εξευτελισμός, δεν βα­στάνε οι αντρείοι του κόσμου. Όποιος δεν περάσει α­πό τη φωτιά της δοκιμής, δεν ένοιωσε αληθινά τι εί­ναι ή ζωή, και γιατί ο Χριστός είπε: «Εγώ είμαι ή ζωή», και γιατί είπε πάλι; «Μακάριοι οι πικραμένοι, γιατί αυτοί θα παρηγορηθούνε». Όποιος δεν απελπί­σθηκε από όλα, δεν τρέχει κοντά στον Θεό, γιατί λο­γαριάζει πώς υπάρχουνε κι άλλοι προστάτες γι' αυ­τόν, παρεκτός του Θεού.
Κι εκεί πού τα συλλογιζόμουνα αυτά, ένοιωσα μέ­σα μου ένα θάρρος και μια αφοβία ακόμα πιο μεγάλη, κι ειρήνη με περισκέπασε, κι είπα τα λόγια πού είπε ο Ιωνάς μεσα απο το θεριόψαρο; «Εβόησα εν θλίψει μου προς Κύριον τον Θεό μου και εισήκουσέ μου. Α­πό την κοιλιά τον Άδη άκουσες την κραυγή μου, ά­κουσες τη φωνή μου. Άβυσσος άπατη με έζωσε. Το κε­φάλι μου χώνεψε μέσα στις σκισμάδες των βουνών, κατέβηκα στη γης, πού την κρατάνε αμπάρες ακατά­λυτες. Ας ανεβεί ή ζωή μου από τη φθορά προς εσέ­να, Κύριε ο Θεός μου. Την ώρα πού χάνεται ή ζωή μου, θυμήθηκα τον Κύριο.
Ας έρθει ή προσευχή μου στην αγιασμένη εκκλησιά σου. Όσοι φυλάγουνε μά­ταια και ψεύτικα θα παρατηθούνε χωρίς έλεος. Μα ε­γώ θα σε φχαριστήσω και με φωνή αινέσεως θα σε δοξολογήσω». και πάλι δόξασα τον Θεό και τον φχαρίστησα γιατί μ' έκανε αναίσθητο για τις ηδονές του κόσμου, τόσο πού να συχαίνουμαι όσα είναι ποθητά για τους άλλους, και να νοιώσω πώς είμαι κερδισμέ­νος οπότε οι άλλοι λογαριάζουνε πώς είμαι ζημιωμέ­νος. και γιατί πήρα δύναμη από Κεΐνον να καταφρο­νήσω τον σατανά, πού παραφυλάγει πότε θα λιγοψυχήσω, κι έρχεται και μου λέγει: «Πέσε προσκύνησε με, γιατί θα γίνουνε ψωμιά αυτές οι πέτρες πού βλέ­πεις». και πάλι ξανάρχεται και μου λέγει: «Ε, πώς χαίρεται ο κόσμος!
Ακούς τον αλαλαγμό, τις φωνές πού βγαίνουνε από τα παλάτια όπου διασκεδάζουνε οι φτυχισμένοι υποταχτικοί μου, άντρες και γυναίκες; Πέσε προσκύνησε με και σαν απλώσεις μοναχά το χέ­ρι σου να τα πάρεις όλα. Εσύ είσαι άνθρωπος τιμημέ­νος για την τέχνη σου. Γιατί να υποφέρεις, σε καιρό πού αυτοί χαίρουνται όλα τα καλά και τ' αγαθά, μ' ό­λο πού δεν έχουνε τη δική σου την αξωσύνη; Κοίταξε τη φτώχια σου, κι αν δεν λυπάσαι τον εαυτό σου, λυ­πήσου την καϋμένη τη γυναίκα σου και το φτωχό το παιδί σου, πού υποφέρνουνε από σένα!». Αλλη φορά τον άκουγα, μ' όλο πού δεν έκανα ότι μου έλεγε, μα τώ­ρα τον άφησα να λέγει χωρίς να τον ακούσω ολότελα.
Έμενα ο νους μου ήτανε σε κείνους τους θλιμμένους και τους βασανισμένους πού δεν έχουνε ελπίδα, και σε κείνους πού τρώγανε και πίνανε κείνη τη νύχτα και πού χορεύανε με τις γυναίκες πού δεν έχουνε ντροπή, και σε κείνους πού μαζεύουνε πλούτη κι αδιαφόρετα πράματα πού δεν μπορούνε να τ' αποχωρι­στούνε σαν σιμώσει ο θάνατος, και πού καταγίνουνται να δέσουνε τον εαυτό τους με πιο πολλά σκοινιά, άντίς να τα λιγοστέψουνε.
Επειδής οι δύστυχοι είναι φτωχοί από μέσα τους κι αδειανοί και τρεμάμενοι, και θέλουνε να ζεσταθούνε και γι' αυτό ρίχνουνε από πά­νω τους όλα αυτά τα πράματα, σαν τον θερμιασμένον πού ρίχνει απάνω του παπλώματα και ρούχα, δίχως να ζεσταθεί. Λογαριάζω πώς οι σημερινοί οι άνθρωποι είναι πιο φτωχοί στο από μέσα πλούτος και γι' αυτό έ­χουνε ανάγκη από τόσα πολλά μάταια πράματα. Αυτά πού λένε χαρές και ηδονές, τα δοκίμασα κι εγώ σαν άνθρωπος, και πίστευα κι εγώ πώς ήτανε στ' αληθινά χαρά κι ευτυχία.
Μα γλήγορα κατάλαβα πώς ήτανε ψευτιές και φαντασίες ασύστατες, και πώς χοντραίνουνε την ψυχή και στραβώνουνε τα πνευματικά της μάτια, και τότε δε μπορεί να δει, και γίνεται κακιά κι αλύπητη στον πόνο τ' αδερφού της, αδιάντροπη, ακατάδεκτη, άθεη, θυμώτρα, αιμοβόρα.
Όσοι είναι σκλάβοι στην καλοπέραση του κορ­μιού τους δεν έχουνε αληθινή χαρά, γιατί δεν έχουνε ειρήνη. Για τούτο θέλουνε να βρίσκονται μέσα σε φουρτούνα και να ζαλίζουνται, ώστε να θαρούνε πώς είναι φτυχισμένοι. Ή χαρά ή αληθινή είναι μια θέρμη της διάνοιας και μιαν ελπίδα της καρδιάς πού τις αξώνουνται όσοι θέλουνε να μην τους ξέρουνε οι άνθρωποι, για να τους ξέρει ο Θεός.
Γι' αυτό, Κύριε και Θεέ και πατέρα μου, καλότυχος οποίος έκανε σκαλούνια από τη φτώχια κι από τα βάσανα κι από την καταφρό­νεση του κόσμου, για ν' ανεβεί σε Σένα. Καλότυχος ο άνθρωπος πού ένοιωσε την αδυναμία του αληθινά. Ό­σο πιο γλήγορα το κατάλαβε, τόσο πιο γλήγορα θα απογευτεί από το ψωμί πού θρέφει κι από το κρασί πού δυναμώνει, αν έχει την πίστη του σε Σένα. Αλλοιώς θα γκρεμνιστεί στο βάραθρο της απελπισίας.
Με τι λόγια να φχαριστήσω τον Κύριο μου, πού ήμουνα χαμένος και με χειροκράτησε, στραβός και μ' έκανε να βλέπω; Εκείνος έστρεψε την λύπη μου σε χαρά. «Διήλθομεν δια πυρός και ύδατος, και εξήγαγεν ημάς εις αναψυχήν. Μακάριος άνθρωπος ο έλπίζων έπ' Αυτόν».
Αδέλφια μου, δώστε προσοχή στα λόγια μου! Έτσι πού βλέπετε, έβλεπα κι εγώ, και θαρρούσα πώς έ­βλεπα μα τώρα κατάλαβα πώς ήμουνα στραβός και κουφός και ποδάγρας. Μετά χαράς δέχουμαι κάθε κακοπάθηση, γιατί άλλοιώς δεν ανοίγουνε τα μάτια στο αληθινό το φως, μήτε τ' αυτιά ακούνε τα καλά μηνύ­ματα, μήτε τα πόδια περπατάνε στον δρόμο πού πάγει εκεί οπού είναι ή αιώνια πολιτεία του Χριστού, εκεί πού βρίσκουνε ειρήνη κι ανάπαψη οι αγαπημένοι του. Όποιος δεν καταλάβει πώς είναι απροστάτευτος από τους ανθρώπους κι έρημος στον κόσμον τούτον, δεν θα ταπεινωθεί. Κι οποίος δεν ταπεινωθεί δεν θα ελεη­θεί. Ή λύπη της διάνοιας μας σιμώνει στον Θεό. Γι' αυτό δεν θέλω καμιά καλοπέραση, αλλά καρδιά συντριμμένη.
Αυτά κι άλλα πολλά αναβρύζανε από μέσα μου κείνη τη νύχτα, και τα μάτια μου τρέχανε. Δεν ήξερε τι συλλογίζουμαι κανένας άνθρωπος, εκεί πού ήμουνα
τρυπωμένος, στο κουβούκλι μου, ούτε καν ή Μαρία πού κοιμότανε δίπλα μου κουκουλωμένη. Ό βοριάς έ­κανε μεγάλη ταραχή άπ' όξω. Τα δέντρα αναστενάζανε, θαρρούσες πώς κλαίγανε και πώς παρακαλούσανε ν' ανοίξω να μπούνε μέσα να προστατευτούνε. Το κα­ντήλι έριχνε το χρυσοκέρινο φέγγος του άπονου στα εικονίσματα και στ' ασημωμένο Ευαγγέλιο.
Δόξα σοι ο Θεός, καλά ήμαστε! Μακάριος είναι ό­ποιος είναι ξεχασμένος. Ό κόσμος παραπέρα γλεντά, χορεύει, κάνει αμαρτίες με τις γυναίκες, παίζει χαρ­τιά. Ό δυστυχής γιορτάζει τον θάνατο του κορμιού του, πού κάνει τόσα για να το φχαριστήσει. Λες πώς κερδίσανε την αθανασία, τώρα πού ήρθε ο καινούρ­γιος χρόνος, αντίς να κλάψουνε πώς σιμώνουνε ολοένα στο τέλος αυτής της πονηρής ζωής. «Πάτερ άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι». Τι κάνουνε; Που πάνε; Σέ λίγο θα καταντήσουνε τα κόκκαλά τους σαν λιθάρια άψυχα, θα γκρεμνιστούνε τα παλάτια τους, θα σβύσει όλη τούτη ή οχλοβοή κι ή φωτοχυσία, σαν κάποιο πράγμα πού δεν γίνηκε ποτές. Ω κατάδικοι, Τι ξεγελοιώσαστε; «Ινα Τι αγαπάτε ματαιότητα και ζητήτε ψευδός;».
Ξημέρωμα 1ης Ιανουαρίου 1950
(Από την Εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ: Κυριακή-Δευτέρα 1-2 Ιανουαρίου 1984)

Σάββατο, 27 Δεκεμβρίου 2008

Ευχές Χριστουγέννων

Με την ευκαιρία των Χριστουγέννων, εύχομαι όπως ο σαρκωθείς Θεός ευλογεί σας οικογενειακώς τας εισόδους και εξόδους σας και κάθε σας έργο εν παντί.
Καί τό νέο έτος 2009
να είναι ευλογημένο και δημιουργικό
εκπληρώνωντας κάθε σας ευγενή επιθυμία.

Και πάλιν
Καλά Χριστούγεννα και καλές γιορτές

Με αγάπη Χριστού

Κυριακή, 21 Δεκεμβρίου 2008

ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΜΟΝΑΧΟΣ…………

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που αγωνίζεται
να ζει σύμφωνα με τις εντολές της Γραφής γιατί αυτός θα
αντικρίσει Τον Χριστό.

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που αγωνίζεται στην προσευχή
ώστε η προσευχή του να είναι αδιάλειπτη.

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που αφήνει το φως του
Χριστού να λάμψει στο εσωτερικό του σκότος, γιατί
Αυτός θα δει τον εαυτό του όπως ακριβώς είναι.

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που κατακρίνει τον
εαυτό του, γιατί αυτός θα λάβει συγχώρεση.

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που όταν πέφτει,
Ενώ θέλει να τα παρατήσει, πάλι σηκώνεται, γιατί
η προσπάθεια του αυτή ελκύει την χάρη, η οποία τον
δυναμώνει να αγωνίζεται.

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που κατοικεί με τους
Αδελφούς του σε ενότητα, γιατί μεγάλη ανταμοιβή
θα έχει στον παράδεισο.

Ευλογημένος είναι ο μοναχός που απέκτησε την
ειρήνη του Αγίου Πνεύματος, γιατί γίνεται ο ίδιος
λιμάνι για τους γύρω του.

Ο Γέροντας Αμβρόσιος της Οπτινα μια φορά
ρώτησε « Τι είναι ο Μοναχισμός;» και απάντησε
κατάλληλα. « Ο μοναχισμός είναι μακαριότητα».

Σάββατο, 20 Δεκεμβρίου 2008

Τι δώρο θα κάνεις Εσύ στο Χριστό;

+ Ο Άγιος Ιερώνυμος στη Βηθλεέμ.
Τέσσερις αιώνες περίπου μετά τη γέννηση του Χριστού, μια νύχτα των Χριστουγέννων, ο Άγιος Ιερώνυμος έρχεται προσκυνητής στη Βηθλεέμ.
Λαχταράει να προσκυνήσει το μέρος όπου γεννήθηκε ο Χριστός. Έρχεται στο σπήλαιο της γεννήσεως ταπεινά και προσεύχεται.
Ο ίδιος μιλάει αργότερα για τη θεϊκή εμπειρία που είχε. Άκουσε σε όραμα τη γλυκιά φωνή του Θείου Βρέφους να απευθύνεται σ΄ αυτόν και αναρρίγησε.
- Ιερώνυμε τι θα μου προσφέρεις σήμερα, την ημέρα της γεννήσεώς μου; *
Ω θείο Βρέφος, το γνωρίζεις, για Σένα τα έχω εγκαταλείψει όλα... και την αυλή των Αρχιερέων, και τα μεγαλεία της Ρώμης, και τις ηδονές και τα πλούτη... Και αυτή την ώρα ο νους μου, όλη μου η καρδιά, οι σκέψεις μου και η ζωή μου ακόμη, τα πάντα ανήκουν σε Σένα! Τι άλλο θα μπορούσα να σου δώσω; Δεν έχω τίποτε άλλο... σήμερα την ημέρα της γιορτής σου...
Ακούει τότε τη φωνή του Θείου Βρέφους να του λέει:
- Έχεις Ιερώνυμε, έχεις κάτι που το λησμονείς και θέλω σήμερα να το καταθέσεις στα πόδια μου. *
Τι είναι αυτό ουράνιε Βασιλιά, αγάπη της αγάπης μου και ψυχή της ζωής μου, έχω πράγματι άλλο τίποτε για να σου δώσω; Θα ήμουν τόσο ταλαίπωρος ώστε να φυλάξω κάτι για μένα ! Πες μου γλυκύτατε Ιησού, τι ημπορώ να σου δώσω ακόμη;
(Και μετά από μια στιγμή σιγής άκουσε τη φωνή του παιδίου Ιησού, νατου απαντά!)
- Ιερώνυμε, δώσε μου... τις αμαρτίες σου!*
Τις αμαρτίες μου Αγιώτατε Θεέ ; ! Τι να τις κάνεις τις αμαρτίες μου;
- Ιερώνυμε δώσε μου όλες τις αμαρτίες σου, για να τις συγχωρήσω όλες.
Και ο Άγιος Γέρων αναλύθηκε σε δάκρυα, ευτυχίας και αγάπης και προσκύνησε το θείο Βρέφος.
Αδελφέ μου, όπως άλλοτε ο Άγιος Ιερώνυμος πλησιάζουμε και μείς σήμερα το Σωτήρα να Τον προσκυνήσουμε και να του προσφέρουμε λέγοντας:«Αγρυπνούμε και μεις Κύριε, για να σε δοξολογήσουμε, ανάψαμε τις λαμπάδεςμας, νηστέψαμε και θα κοινωνήσουμε... τι άλλο να σου χαρίσουμε Χριστέ;» Και κείνος θα μας κοιτάξει στα μάτια και θα μας πεί: «παιδί μου, καλά όλα αυτά αλλά εγώ ήρθα κοντά σας επειδή θέλω να μου χαρίσετε, όχι αυτά που εγώ σας έδωσα, αλλά κάτι δικό σας, αποκλειστικά δικό σας, ... τις αμαρτίες σας».
Αφήστε τις στα πόδια μου να τις συγχωρέσω και να αποκτήστε καθαρήψυχή, χωρίς αυτό δεν μπορείτε να πλησιάσετε τον Άγιο Θεό, χωρίς τηνκαθαρότητα δεν εισακούονται οι προσευχές σας.
Περάστε από το μυστήριο της εξομολόγησης για να καθαριστείτε και έπειτα χαρίστε μου την ψυχή σας καθαρή, ώστε να μπορέσω μετά να γεννηθώ και στην καρδιά σας και να μπείτε έτσι για πάντα στη βασιλεία των ουρανών.
Και μεις ας του απαντήσουμε Ψυχή μου:
Γενηθήτω Κύριε το θέλημά Σου !
Α μ ή ν.

Σάββατο, 6 Δεκεμβρίου 2008

πρεσβυτέρα Καλυψώ Δημητριάδη

Συλλογές απο το έργο της πρεσβυτέρας...
ΠΡΟΛΟΓΟΣ
Το πρώτο ταξίδι μου στο Θεοβάδιστο ορός Σινά, ήταν ό μεγαλύτερος σταθμός στην πνευματική μου πορεία. Ή αγιότητα του χώρου με καθήλωσε και με δίδαξε μυστικά, ότι είμαστε περαστικοί απ' αυτή τη ζωή. Το μόνο πού θα πάρουμε μαζί μας είναι ή πίστη και ή αγάπη στο Χριστό μας, ή καλοσύνη μας και τα καλά μας έργα. Τα υπέροχα και δυνατά αισθήματα πού έζησα εκεί, ήθελα ή δυνατόν να τα μοιραστώ μ' όλο τον κόσμο! Ό πανάγαθος Κύριος, άρχισε να κάνει το ταπεινό μου αίτημα πραγματικότητα. Με το τάλαντο της ποίησης πού τόσο ξαφνικά μου χάρισε, περιγράφω και μοιράζω τα αισθήματά μου για Κείνον αυθόρμητα, με απέραντη αγάπη σ' όλα τα αδέλφια μου, σε σας!
Το πρώτο μου βιβλίο ταπεινά αφιερώνω στον Αρχιεπίσκοπο Σινά, Φαράν και Ραίθώ κ.κ. Δαμιανό, στον Δίκαιο της Ιεράς Μονής και πνευματικό μου πατέρα Παύλο πού με στήριξε και με προέτρεψε να γράφω και σε όλους τους ευσεβείς Σιναΐτες πού με βοήθησαν σ' αυτή μου την προσπάθεια.
Ευχαριστίες ανήκουν στον Ιερέα σύζυγο μου π. Νεκτάριο Δημητριάδη καθώς και στα αγαπημένα μου παιδιά Μαργαρίτα, Παρασκευά και Βαλσάμω.
Προσευχές αναπέμπω στον Δωροδότη Κύριο, για όσους οικονομικά και ηθικά συμπαραστάθηκαν στην έκδοση αυτού του βιβλίου και την αναπαραγωγή και διάθεση των ψηφιακών δίσκων (CD).
Μακαρίζω δε τους αειμνήστους γονείς μου, Γεώργιο και Αθηνά, πού με μεγάλωσαν και με προίκισαν με τα πλούτη της δυνατής πίστης προς τον αληθινό Θεό.
Θα τους ευγνωμονώ αιώνια γιατί μου χάρισαν το ιερότερο και μεγαλύτερο δώρο.
Το βιβλίο μου ξεκινώ ποιητικά, με το βίο και το μαρτύριο Εκείνης πού προσκυνώ στα ταξίδια μου και πού υποδέχεται πάντα με άρρητη ευωδία, όχι μόνο εμένα, μα και τον κάθε ευλαβή προσκυνητή.
Ακολουθούν ποιήματα πού έγραψα εκεί, πού περιγράφουν ό,τι έχω νοιώσει στο Όρος πού ό Θεός αγίασε περισσότερο απ' όλα τα όρη της γης.

Το άγιο και Θεοβάδιστο Σινά.

Το όρος πού ακούμπησα την ψυχή μου.

Με αγάπη Χριστού αφιερώνω κάθε μου ποίημα σε όσους αγαπούν αληθινά και ενσυνείδητα τον Κύριο ημών Ιησού Χριστό.

1) Έμμετρα λόγια ψυχής
2) Έμμετρα λόγια - Έμμετρα λόγια 2
3) Η ζωή και το έργο του Αγίου Νεκταρίου
4) Βίος και μαρτύριο της Αγίας Αικατερίνης
5) Bίος και μαρτύριο του Αγίου Γεωργίου
6) Η ζωή της Παναγίας
7) Ο Βίος και το μαρτύριο της Αγίας Παρασκευής
8) Ο Βίος και το μαρτύριο της Αγίας Αναστασίας Φαρμακολύτριας
9) Ο Νεομάρτυς Άγιος Κωνσταντίνος Υδραίος
10) Ο Ιερομάρτυς Άγιος Χαράλαμπος
11) Ο Άγιος και Ιαματικός Παντελεήμων
12) Μητέρα και αγέννητο παιδί
13) Ιερατική κλίση
14) Σαρακοστιανά ποιήματα
15) Διηγήσεις ασκητών

.

Προσκύνημα στον ΑΘΩ

Μία παραγωγή του BBC και του SKY 100,4
5 προγράμματα για το ΑΓΙΟ ΟΡΟΣ

Προσκύνημα στον ΑΘΩ
Ξενάγηση στη Μεγίστη Λαύρα
Εικόνες - Συντήρηση
Αθωνίτες προσκυνητές
Αθωνίτικα στιγμιότυπα

http://rapidshare.com/files/170759010/odoiporiko_ag_oros_bbc.rar
.

Τρίτη, 25 Νοεμβρίου 2008

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΠΙΣΤΕΩΣ

Σεμινάρια Ορθοδόξου Πίστεως. Αποστόλου Παύλου 10.
Ενορία Αγίας Παρασκευής Αττικής.
Εκλεκτοί Ομιλιτές Θεολόγοι , Ιερείς , Μοναχοί, Δάσκαλοι, Αγιογράφοι, Καθηγητές
Πανεπιστημίων, Επίσκοποι, Κατηχητές, Ηγούμενοι, κ.λ.π. ομιλούν και αναλύουν τα κείμενα
τα δόγματα τα προβλήματα και άλλα θέματα της Ορθοδόξου Πίστεως.
Με την ευλογία της Αρχιεπισκοπής Αθηνών και του πρωτοπρεσβύτερου Κυριακού Τσουρού.
Εις μνήμην Πατρός Αντωνίου Αλεβιζόπουλου.

1) Η συμβολή της εκκλησίας στην επιβίωσει του έθνους. Κ. Χολέβας.
2) Το κίνημα τον κολλιβάδων π. Χρυσόστομος Μαιδώνης
3) Αιρέσεις και αντιμετώπιση κατά Βασίλειο. Α. Βλιαγκόφτης. Α
4) Αιρέσεις και αντιμετώπιση κατά Μ. Βασίλειο.Α. Βλιαγκόφτη. Β
5) Οι Ιουδαίζοντες Σκόλοψ του Απ. Παύλου . Χρυσ. Μαιδώνης. Α
6) Οι Ιουδαίζοντες Σκόλοψ του Απ. Παύλου . Χρυσ. Μαιδώνης . Β
7) Η κατάκριση αρχιμ. Ανδρέας Κονάνος 6-10-02.
8) Πρώτα ο άνθρωπος και μετά ο Θεός. Ιερ. Βενέδικτος Α
9) Πρώτα ο άνθρωπος και μετά ο Θεός. Ιερ. Βενέδικτος Β
10) Η αυτού μεγαλειότης το Εγώ. Αρχ. Μελέτιος Κουράκις Α
11) Η αυτού μεγαλειότης το Εγώ. Αρχ. Μελέτιος Κουράκις Β
12) Ο θάνατος σαν παιδαγωγία γέρων Χριστόδουλος Ι.Μ.ΣΥΜΕΩΝ. Α
13) Ο θάνατος σαν παιδαγωγία γέρων Χριστόδουλος Ι.Μ.ΣΥΜΕΩΝ. Β
14) Ο φόβος του Θεού. Πρωτ. Κυριακός Τσούρος Α
15) Ο φόβος του Θεού. Πρωτ. Κυριακός Τσούρος Β
16) Η παιδαγωγική διάσταση της Ορθοδοξίας εικόνας . Κορδής Α
17) Η παιδαγωγική διάσταση της Ορθοδοξίας εικόνας . Κορδής Α
18) Το μυστήριο της εναθρωπήσεως του Κυρίου. Καθ. Ι. Λάππας
19) Ο Θεός ωφθεί εν σαρκί. Καθ. Κων/νος Γρηγοριάδης Α
20) Ο Θεός ωφθεί εν σαρκί. Καθ. Κων/νος Γρηγοριάδης Β.
21) Ο Στρατ. Μακρυγιάννης δάσκαλος της ρωμιοσύνης.Βλιαγκόφτης Α
22) Ο Στρατ. Μακρυγιάννης δάσκαλος της ρωμιοσύνης.Βλιαγκόφτης Β
23) Διάλογος με την χριστιανική μου ταυτότητα. Ιωάν. Κορναράκης 2-12-2000
24) Εσεσθαι τέλειοι. Π Γεώργιος Ευθύμιος. 25-04-01_Α
25) Εσεσθαι τέλειοι. Π Γεώργιος Ευθύμιος. 25-04-01_Β
26) Ενορία ένα ευχαριστιακό συμπόσιο Π. Ματθαίος Χάλαρης 25-04-01_Α
27) Ενορία ένα ευχαριστιακό συμπόσιο Π. Ματθαίος Χάλαρης 25-04-01_Β
28) Περί Θεογνώσιας κατά τον Ιωάννη της Κλίμακος π.Νικ. Σκιαδαρέσης _ Α
29) Περί Θεογνώσιας κατά τον Ιωάννη της Κλίμακος π. Ν. Σκιαδαρέσης _Β
30) Η σωτηρία του ανθρωπίνου προσώπου Π Β. Λαμπρόπουλος _Α
31) Η σωτηρία του ανθρωπίνου προσώπου Π Β. Λαμπρόπουλος _Β
32) Αμαρτία και μετάνοια Αρχ. Μαρσανίδης Ευστάθιος 03-03-2002_Α
33) Αμαρτία και μετάνοια Αρχ. Μαρσανίδης Ευστάθιος 03-03-2002_Β
34) Αμαρτίες τον άλλων . Κων. Γανωτής . 3-11-01. _Α
35) Αμαρτίες τον άλλων . Κων. Γανωτής . 3-11-01. _Β
36) Ερωτήματα επί θεολογικών θεμάτων . Καθ. Παν. Μπούμης 11-11-01
37) Ιωάννης Θεολόγος πλήρης αγάπης . Πρωτ. Ι. Φωτόπουλος _Α
38) Ιωάννης Θεολόγος πλήρης αγάπης . Πρωτ. Ι. Φωτόπουλος _Α
39) Γέρων Πορφύριος . π. Δανιήλ Γούβαλης_Α
40) Γέρων Πορφύριος . π. Δανιήλ Γούβαλης_Β
41) Επεφάνη ο Σωτήρ .Ευχές του Μ. Αγιασμού. Π. Ι. Φωτόπουλος. Α
42) Επεφάνη ο Σωτήρ .Ευχές του Μ. Αγιασμού. Π. Ι. Φωτόπουλος.Β
43) Η κατάσταση του ελληνισμού ,του 3-2Π.Χ αιώνα. Π. Δανιήλ Γούβαλης_Α
44) Η κατάσταση του ελληνισμού ,του 3-2Π.Χ αιώνα. Π. Δανιήλ Γούβαλης_Β
45) Στο Χάρι Πότερ λέμε όχι _Α
46) Στο Χάρι Πότερ λέμε όχι _Β
47) Η φανέρωση της Αγίας Τριάδος. Π. Φωτόπουλος.12-01-03_Α
48) Η φανέρωση της Αγίας Τριάδος. Π. Φωτόπουλος.12-01-03_Β
49) Η Αγία Γραφή κατά άγιο Κύριλλο Π. Βασ. Γεωργόπουλο 8-12-02_Α
50) Η Αγία Γραφή κατά άγιο Κύριλλο Π .Βασ. Γεωργόπουλο 8-12-02_Β
51) Γέρων Νίκων με αίμα και πνεύμα Νέα Σκήτη.
52) Το όρος της Σιωπής Μαρκίδης.
53) Σωτηριώδεις αλήθειες περίοδο του Πεντηκοστάριου κ. Γρηγοριάδης _Α
54) Σωτηριώδεις αλήθειες περίοδο του Πεντηκοστάριου κ. Γρηγοριάδης _Β
55) Σχόλια στα Ευαγγέλια τις Μ.Σαρακοστής κ. Γρηγοριάδης _Α
56) Σχόλια στα Ευαγγέλια τις Μ.Σαρακοστής κ. Γρηγοριάδης _Β
57) Τα ονόματα του Χριστού.Αρχ. Χρυσ. Παπαθανασίου 24-11-02_Α
58) Τα ονόματα του Χριστού.Αρχ. Χρυσ. Παπαθανασίου 24-11-02_Β
59) Πάτερ Ιωήλ. Μητροπ. Μελέτιος_Α
60) Πάτερ Ιωήλ. Μητροπ. Μελέτιος_Β
61) Τα Θεοφάνεια στην ορθόδοξη υμνολογία Κ. Γρηγοριάδης_7-1-01_Α
62) Τα Θεοφάνεια στην ορθόδοξη υμνολογία Κ. Γρηγοριάδης_7-1-01_Β
63) Το σύνδρομο του αυτόκλητου σωτήρα Αρχ. Β. Λαμπρόπουλος _Α
64) Το σύνδρομο του αυτόκλητου σωτήρα Αρχ. Β. Λαμπρόπουλος _Β
65) Το κατά εικόνα του ανθρώπου . Π. Ιγνάτιος Γεωργακόπουλος_Α
66) Το κατά εικόνα του ανθρώπου . Π. Ιγνάτιος Γεωργακόπουλος_Β
67) Το αληθινό νόημα της ζωής του ανθρώπου. Μεταλληνός._Α
68) Το αληθινό νόημα της ζωής του ανθρώπου. Μεταλληνός._Β
69) Η ενανθρώπηση του Χριστού . Κ. Γρηγοριάδης. _Α
70) Η ενανθρώπηση του Χριστού . Κ. Γρηγοριάδης. _Β
71) Αιρέσεις και η νομική αντιμετωπίσεις τους .Δρ.Γ. Κρίππας .9-02-02_Α
72) Αιρέσεις και η νομική αντιμετωπίσεις τους .Δρ. Γ. Κρίππας .9-02-02_Β
73) Η ανοιχτή αγκαλιά του δίκαιου Συμεών Π. Ιερ. Καλογερόπουλος _Α
74) Η ανοιχτή αγκαλιά του δίκαιου Συμεών Π. Ιερ.Καλογερόπουλος _Β
75) Οι Αθηναίοι άγιοι 18-11-01 Π. Χρ. Παπαθανασίου_Α
76) Οι Αθηναίοι άγιοι 18-11-01 Π. Χρ. Παπαθανασίου_Β
77) Η γνώση του Θεού. Πρ. Κυριάκος Τσούρος . 16-02-03_Α
78) Η γνώση του Θεού. Πρ. Κυριάκος Τσούρος . 16-02-03_Β
79) Η στολή της ψυχής . Βασίλειος Σκιαδάς. 26-09-99_Α
80) Η στολή της ψυχής . Βασίλειος Σκιαδάς. 26-09-99_Β
81) Οι ιεροί κανόνες . Χρ. Παπαθανασίου. 10-12-2000_Α
82) Οι ιεροί κανόνες . Χρ. Παπαθανασίου. 10-12-2000_Β
83) Λύπη – Δάκρια .07-04-02. Ι. Χατζηθανασίου _Α
84) Λύπη – Δάκρια .07-04-02. Ι. Χατζηθανασίου _Β
85) Ο άσωτος Υιός πρότυπο μετανοούντος ανθρώπου.Γερ. Ευθυμίου _Α
86) Ο άσωτος Υιός πρότυπο μετανοούντος ανθρώπου.Γερ. Ευθυμίου _Β
87) Ο έλεγχος στη ζωή της Εκκλησίας 9-02-03.Πρ. Ι. Χατζηθανάσης_Α
88) Ο έλεγχος στη ζωή της Εκκλησίας 9-02-03.Πρ. Ι. Χατζηθανάσης_Β
89) Ο καρπός του πνεύματος Π. Ρωμανός Κανιτάκης . 20-12-98_Α
90) Ο καρπός του πνεύματος Π. Ρωμανός Κανιτάκης. 20-12-98_Β
91) Αναζητώντας την ορθόδοξη πίστη.Π. Αυγουστίνος Μύρων . 01-04-01. _Α
92) Αναζητώντας την ορθόδοξη πίστη .Π. Αυγουστίνος Μύρων.01-04-01 _Β
93) Εισαγωγή στο Τριώδιο- Μ. Σαρακοστή .02-03-03. Κ.Γρηγοριάδης_Α
94) Εισαγωγή στο Τριώδιο- Μ. Σαρακοστή .02-03-03. Κ.Γρηγοριάδης_Β
95) Η πορεία μας προς το Πάσχα. 17-02-02. Κων. Γρηγοριάδης_Α
96) Η πορεία μας προς το Πάσχα. 17-02-02. Κων. Γρηγοριάδης_Β
97) Η πορεία μας προς το Πάσχα. 17-02-02. Κων. Γρηγοριάδης_Γ
98) Η πορεία μας προς το Πάσχα. 17-02-02. Κων. Γρηγοριάδης_Δ
99) Ο γ. Ιάκωβος και ο άνθρωπος .Καθ. Στυλ. Παπαδόπουλος. 18-11-92_Α
100) Ο γ. Ιάκωβος και ο άνθρωπος .Καθ. Στυλ. Παπαδόπουλος. 18-11-92_Β
101) Ο άγνωστος εαυτό μας . Μωυσής μας αγιορείτης._Α
102) Ο άγνωστος εαυτό μας . Μωυσής μας αγιορείτης._Β
103) Οι Μάξιμοι και οι ελάχιστοι 21-01-01 π. Βαρν. Λαμπρόπουλος_Α
104) Οι μάξιμοι και οι ελάχιστοι 21-01-01 π. Βαρν. Λαμπρόπουλος_Β
105) Η άφατη ευφροσύνη της αναστάσιμης υμνωδίας. Π. Φωτόπουλος _Α
106) Η άφατη ευφροσύνη της αναστάσιμης υμνωδίας. Π. Φωτόπουλος _Β
107) Η ενανθρώπιση λόγω κατά το Μ. Αθανάσιο. 12-10-03. Π. Κυρ. Τσουρός_Α
108) Η ενανθρώπιση λόγω κατά το Μ. Αθανάσιο. 12-10-03. Π. Κυρ. Τσουρός_Β
109) Άσκηση-Λατρεία . π. Γ. Μεταλληνός. 14-04-02_Α
110) Άσκηση-Λατρεία . π. Γ. Μεταλληνός. 14-04-02_Β
111) Η παρθενία της Παναγίας και η καθαρότητα της Αιγυπτίας. 21-04-02_Α
112) Η παρθενία της Παναγίας και η καθαρότητα της Αιγυπτίας. 21-04-02_Β
113) Ο άγιος Σάββας ο δια Χριστό Σαλός Π. Φωτόπουλος._Α
114) Ο άγιος Σάββας ο δια Χριστό Σαλός Π. Φωτόπουλος._Β
115) Η εορτή της Πεντηκοστής 22-06-03. Καθ. Γρηγορίου _Α
116) Η εορτή της Πεντηκοστής 22-06-03. Καθ. Γρηγορίου _Β
117) Ένας ηττημένος αλλά ύπουλος εχθρός π. Κ. Τσουρός 15-9-02_Α
118) Ένας ηττημένος αλλά ύπουλος εχθρός π. Κ. Τσουρός 15-9-02_Β
119) Το πρόσωπο του εξομολόγου και του εξομολογούμενου Σ. Σαράντος_Α
120) Το πρόσωπο του εξομολόγου και του εξομολογούμενου Σ. Σαράντος _Β
121) Ανθρωπολογική διάσταση της Ορθ. Λατρείας Κ. Γρηγοριάδης _Α
122) Ανθρωπολογική διάσταση της Ορθ. Λατρείας Κ. Γρηγοριάδης _Β
123) Για την καρδιά του ανθρώπου Π.Ι. Χατζηθανάσης_Α
124) Για την καρδιά του ανθρώπου Π.Ι. Χατζηθανάσης_Β
125) Κύριε κάνε με να ζω τη λατρεία σου. Π .Α. Κονάνος.21-9-8_Α
126) Κύριε κάνε με να ζω τη λατρεία σου. Π .Α. Κονάνος.21-9-8_Β
127) Ο Σταυροφόρος Χριστιανός . Γέρων Μωησής 14-9-03_Α
128) Ο Σταυροφόρος Χριστιανός . Γέρων Μωυσής 14-9-03_Β
129) Ο Χριστός ο μεγάλος άγνωστος. 30-3-03.Ι.Κορναράκης_Α
130) Ο Χριστός ο μεγάλος άγνωστος. 30-3-03.Ι.Κορναράκης_Β
131) Σωτηριώδεις αλήθειες .Κ.Γρηγοριάδης_Α
132) Σωτηριώδεις αλήθειες .Κ.Γρηγοριάδης_Β
133) Σωτηριώδεις αλήθειες .Κ.Γρηγοριάδης_Γ
134) Σωτηριώδεις αλήθειες . Κ. Γρηγοριάδης_Δ
135) Σωτηριώδεις αλήθειε .Κ.Γρηγοριάδης_Ε
136) Τι σημαίνει Αποστολική εκκλησία Αρχ. Π.Χ.Παπαθανασίου_Α
137) Τι σημαίνει Αποστολική εκκλησία Αρχ. Π.Χ.Παπαθανασίου_Β
138) Το νόημα της Μ. Εβδομάδας. Π.Ι.Φούντας 20-4-03_Α
139) Το νόημα της Μ. Εβδομάδας. Π.Ι.Φούντας 20-4-03_Α
140) Έχεις εχθρούς; 8-6-03. Αρχ. Χρ. Μαιδώνης_Α
141) Έχεις εχθρούς; 8-6-03. Αρχ. Χρ. Μαιδώνης_Β
142) Η ανάσταση κατά τον Ι.Χρυσόστομο. Ι.Βενέδικτος 25-5-03_Α
143) Η ανάσταση κατά τον Ι.Χρυσόστομο. Ι.Βενέδικτος 25-5-03_Β
144) Η Θεολογία των αρχαίων Ελλήνων 12-5-02. Γανωτής_Α
145) Η Θεολογία των αρχαίων Ελλήνων 12-5-02. Γανωτής_Β
146) Η Θεολογία των αρχαίων Ελλήνων 12-5-02. Γανωτής_Γ
147) Η Θεολογία των αρχαίων Ελλήνων 12-5-02. Γανωτής_Δ
148) Κύριε άκουσε την προσευχή μου 6-4-03.Αρχ.Α.Κονάνος _Α
149) Κύριε άκουσε την προσευχή μου 6-4-03.Αρχ.Α.Κονάνος _Β
150) Ο άνθρωπος ως κατά εικόνα του Θεού Ν. Μπρατσιώτης_Α
151) Ο άνθρωπος ως κατά εικόνα και του Θεού Ν. Μπρατσιώτης_Β
152). Πως οφείλουμε να ζούμε! Π.Ι.Χατζηθανάσης 22-9-02_Α
153) Πως οφείλουμε να ζούμε! Π.Ι.Χατζηθανάσης 22-9-02_Β
154) Η Παλαιά Διαθήκη στη ζωή της Εκκλησίας. Καθ. Ν.Μπρατσιώτης_Α
155) Η Παλαιά Διαθήκη στη ζωή της Εκκλησίας. Καθ. Ν.Μπρατσιώτης_Β
156) Αρχιεπίσκοπος Λουκάς. 02-02-04.ΠΑΤ. Ν. Αντωνόπουλος_Α
157) Αρχιεπίσκοπος Λουκάς. 02-02-04.ΠΑΤ. Ν. Αντωνόπουλος_Β
158) Η μητέρα των αρετών . Γ. Χριστόδουλος.Ι.Μ.ΑΓ.ΣΥΜΕΩΝ_Α
159) Η μητέρα των αρετών . Γ. Χριστόδουλος.Ι.Μ.ΑΓ.ΣΥΜΕΩΝ_Α
160) Το σωτηριολογικό περιεχόμενο της Μ.Εβδομάδας. Κ. Γρηγοριάδης _Α
161) Το σωτηριολογικό περιεχόμενο της Μ.Εβδομάδας. Κ. Γρηγοριάδης _Β
162) Η χρησιμότητα της βυζαντινής στη Θ.Λατρεία. Π.Χ.Χατζηνικολάου_Α
163) Η χρησιμότητα της βυζαντινής στη Θ.Λατρεία. Π.Χ.Χατζηνικολάου_Β
164) Η Κυριακή. Η μέρα του Κυρίου. ΠΡ. Γ Ευθυμίου 08-02-04_Α
165) Η Κυριακή. Η μέρα του Κυρίου. ΠΡ. Γ Ευθυμίου 08-02-04_Β
166) Ο Δεκάλογος στην Παλαιά Διαθήκη . Καθ. Ν Μπρατσιώτης_Α
167) Ο Δεκάλογος στην Παλαιά Διαθήκη . Καθ .Ν Μπρατσιώτης_Β
168) Η ανάσταση του Κυρίου ως θεμέλιο της ζωής .Κ. Γρηγοριάδης_Α
169) Η ανάσταση του Κυρίου ως θεμέλιο της ζωής .Κ. Γρηγοριάδης_Β
170)Η θεραπευτική διάσταση της Ορθόδ. Εικονογραφίας.Κ. Κόρδης _A
171) Η θεραπευτική διάσταση της Ορθόδ. Εικονογραφίας. Κ. Κόρδης _Β
172) Το βιβλίο των Ψαλμών και ο θησαυρός ,του. Καθ. Ν. Μπρατσιώτης _Α
173) Το βιβλίο των Ψαλμών και ο θησαυρός ,του. Καθ. Ν. Μπρατσιώτης _Β
174) Κύριος Ποιμανέ με 24-11-99. Ν. Μπρατσιώτης_Α
175) Κύριος Ποιμανέ με 24-11-99. Ν. Μπρατσιώτης_Β
176) Η ορθόδοξη εσχατολογία κατά Πατέρες . Π.Θ.Ζήσης_Α
177) Η ορθόδοξη εσχατολογία κατά Πατέρες. Π.Θ.Ζήσης_Β
178) Η Εσχατολογική διάσταση της βυζαντινής εικόνας .Σκλήρης _Α
179) Η Εσχατολογική διάσταση της βυζαντινής εικόνας .Σκλήρης _Β
180) Δυτικές εσχατολογικές προοπτικές π.Γ.Δράγγας_Α
181) Δυτικές εσχατολογικές προοπτικές π.Γ.Δράγγας_Β
182) Βλέπετε μη τις υμάς πλανήση .Π.Ιγν.Γεωργακόπουλος. 13-11-91_Α
183) Βλέπετε μη τις υμάς πλανήση .Π.Ιγν.Γεωργακόπουλος. 13-11-91_Β
184) Το δογματικό περιεχόμενο της Ορθόδοξης Εικόνας.Γ.Κορδής 08-03-98_Α
185) Το δογματικό περιεχόμενο της Ορθόδοξης Εικόνας.Γ.Κορδής 08-03-98_Β
186) Περί Π. Διαθήκης . Ν.Μπρατσιώτης 23-07-95_Α
187) Περί Π. Διαθήκης . Ν.Μπρατσιώτης 23-07-95_Β
188) Οι 7 Επιστολές της Αποκάλυψεις 9-11-97.Ν.Μπρατσιώτης_Α
189) Οι 7 Επιστολές της Αποκάλυψεις 9-11-97.Ν.Μπρατσιώτης_Β
190) Οσμή αγιότητας Αθωνα Εύβοια Ομόνοια Π. Αντρέας Κονάνος _Α
191) Οσμή αγιότητας Αθωνα Εύβοια Ομόνοια Π. Αντρέας Κονάνος _Β
192) Θεοεγκατάλειψη κατά τον Άγιο Σιλουανού Π.Χρ. Μαιδώνης. 17-06-01_Α
193) Θεοεγκατάλειψη κατά τον Άγιο Σιλουανού Π.Χρ. Μαιδώνης. 17-06-01_Β
194) Η Ορθόδοξη Εκκλησία Κιβωτός της Σωτηρίας .Π.Τσούρος. _Α
195) Η Ορθόδοξη Εκκλησία Κιβωτός της Σωτηρίας .Π. Τσούρος. _Β
196) Το αλάθητο της Εκκλησίας -λάθη των ανθρώπων Π.Χρ.Μαιδώνης._Α
197) Το αλάθητο της Εκκλησίας - λάθη των ανθρώπων Π.Χρ.Μαιδώνης._Β
198) Εισαγωγή στο Ι. Ψαλτήριο .Π. Σαρ. Σαράντης. 1-6-03_Α
199) Εισαγωγή στο Ι. Ψαλτήριο .Π. Σαρ. Σαράντης. 1-6-03_Β
200) Γιατί δεν έχουμε την χαρά των Αγίων. Κ. Γανωτής. 23-01-03_Α
201) Γιατί δεν έχουμε την χαρά των Αγίων. Κ. Γανωτής. 23-01-03_Β
202) Νέα Εποχή. Η Καινή Κτίση; Π.Ι.Φωτόπουλος_Α
203) Νέα Εποχή. Η Καινή Κτίση; Π.Ι.Φωτόπουλος_Β
204) Η πάλη προς τα πνευματικά της πονηρίας. Π.Ι.Βλάχος_Α
205) Η πάλη προς τα πνευματικά της πονηρίας. Π.Ι.Βλάχος_Β
206) Ιώβ. Το πρόσωπο και το βιβλίο του Ιώβ. Ν. Μπρατσιώτης _Α
207) Ιώβ. Το πρόσωπο και το βιβλίο του Ιώβ. Ν. Μπρατσιώτης _Β
208) Υλικά αγαθά . Καθ. Κ. Γρηγοριάδης 24-3-93_Α
209) Υλικά αγαθά . Καθ. Κ. Γρηγοριάδης 24-3-93_Β
210) Η ευχή αγίου Εφραίμ του Σύρου 7-4-96 Π.Ι.Χατζηθανάση._Α
211) Η ευχή αγίου Εφραίμ του Σύρου 7-4-96 Π.Ι.Χατζηθανάση._Β
212) Η πνευματική ζωή κατά άγιο Μακάριο τον Αιγύπτιο. Ιακωβος Μάινας _Α
213) Η πνευματική ζωή κατά άγιο Μακάριο τον Αιγύπτιο. Ιακωβος Μάινας _Β
214) Η πνευματική ζωή κατά άγιο Μακάριο τον Αιγύπτιο. Ιακωβος Μάινας _Γ
215) Η πνευματική ζωή κατά άγιο Μακάριο τον Αιγύπτιο. Ιακωβος Μάινας _Δ
216) Ο στάρετς Σεραφείμ της Βίριτσας. Π.Ν.Αντωνόπουλος_Α
217) Ο στάρετς Σεραφείμ της Βίριτσας. Π.Ν.Αντωνόπουλος_Β
218) Η σωτηρία του ανθρώπου κατά την αποκάλυψη Π.Ι. Βλάχος .Α
219) Η σωτηρία του ανθρώπου κατά την αποκάλυψη Π.Ι. Βλάχος .Β
220) Η θεογνωσία κατά τον Άγιο Γρηγόριο Παλαμά Π.Ι.Βλάχος.10-11-93_Α
221) Η θεογνωσία κατά τον Άγιο Γρηγόριο Παλαμά Π.Ι.Βλάχος.10-11-93_Β
222) Το ανθρώπινο πρόσωπο στο φως της πατερικής παραδόσεως Βλάχος_Α
223) Το ανθρώπινο πρόσωπο στο φως της πατερικής παραδόσεως Βλάχος_Β
224) Ο κόσμος και το μέλλον στην Ορθόδοξη λατρευτική ζωή Γρηγοριάδης_Α
225) Ο κόσμος και το μέλλον στην Ορθόδοξη λατρευτική ζωή Γρηγοριάδης_Β
226) Το μυστήριο του Σταυρού στο φως Ορθοδόξου εσχατολογίας Βλάχος_Α
227) Το μυστήριο του Σταυρού στο φως Ορθοδόξου εσχατολογίας Βλάχος_Β
228) Ορθοδοξία η εκκλησία των Αγίων Πατέρων. Π.Ι. Χατζηθανάσης_Α
229) Ορθοδοξία η εκκλησία των Αγίων Πατέρων. Π.Ι. Χατζηθανάσης_Β
230) Η Κυριακή προσευχή κατά Μάξιμο ομολογητή. Κ. Γρηγοριάδης_Α
231) Η Κυριακή προσευχή κατά Μάξιμο ομολογητή. Κ. Γρηγοριάδης_Β
232) Οικογένεια και αγιότητα στο ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ. Κ. Γανωτής _Α
233) Οικογένεια και αγιότητα στο ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ. Κ. Γανωτής _Β
234) Ποιοι αμφισβητούν την ελληνορθόδοξη παράδοση Κ. Χολέβας_Α
235) Ποιοι αμφισβητούν την ελληνορθόδοξη παράδοση Κ. Χολέβας_Β
236) Κύριε κάνε μας ταπεινούς σαν εσένα .Α. Κονάνος 10-10-04_Α
237) Κύριε κάνε μας ταπεινούς σαν εσένα .Α. Κονάνος 10-10-04_Β
238)Ο νόμος Παιδαγωγός εις Χριστό. Κ. Γρηγοριάδης. 24-10-04_Α
239) Ο νόμος Παιδαγωγός εις Χριστό. Κ. Γρηγοριάδης. 24-10-04_Β
240) Η βιωματική εμπειρία της πίστεως.Π.Χ.Μαιδώνης 21-11-04_Α
241) Η βιωματική εμπειρία της πίστεως.Π.Χ.Μαιδώνης 21-11-04_Β
242) Η βιωματική εμπειρία της πίστεως.Π.Χ.Μαιδώνης 21-11-04_Γ
243) Η βιωματική εμπειρία της πίστεως.Π.Χ.Μαιδώνης 21-11-04_Δ
244) Η προσευχή. Η αναπνοή της ψυχής. Πρ. Κυρ. Τσουρός. 31-10-04_Α
245) Η προσευχή. Η αναπνοή της ψυχής. Πρ. Κυρ. Τσουρός. 31-10-04_Β
246) Περί της Κυριακής προσευχής Κ. Γρηγοριάδης _Α
247) Περί της Κυριακής προσευχής Κ. Γρηγοριάδης _Β
248) Η αληθινή αγάπη και η αληθινή ειρήνη. Πρ.Ι.Φωτόπουλος 26-9-4
249) Ο Σταυρός Κυρίου Ζωή και Ανάσταση. Κ. Γρηγοριάδης 19-09-4_Α
250) Ο Σταυρός Κυρίου Ζωή και Ανάσταση. Κ. Γρηγοριάδης 19-09-4_Β
251) Η διαχρονική προσφορά των Τριών Ιεραρχών. Π.Ι.Καλογερόπουλος_Α
252) Η διαχρονική προσφορά των Τριών Ιεραρχών. Π.Ι.Καλογερόπουλος_Β
253) Η εν Χριστώ υπέρβαση της φθοράς του χρόνου. Καθ. Ι. Κορναράκης _Α
254) Η εν Χριστώ υπέρβαση της φθοράς του χρόνου. Καθ. Ι. Κορναράκης _Β
255) Παγκοσμιοποίηση και οικογένεια. Π. Ιωάννης Φωτόπουλος 3-4-05_Α
256) Παγκοσμιοποίηση και οικογένεια. Π. Ιωάννης Φωτόπουλος 3-4-05_Β
257) Κρίση στο θεσμό της οικογένειας σήμερα. Πρ. Δημ.Τζούμας _Α
258) Κρίση στο θεσμό της οικογένειας σήμερα. Πρ. Δημ.Τζούμας _Β
259) Σίμων Ιωνά ΑΓΑΠΑΣ ΜΕ; Ποίμανε τα πρόβατα μου.Χατζηθανάσης _Α
260) Σίμων Ιωνά ΑΓΑΠΑΣ ΜΕ; Ποίμανε τα πρόβατα μου.Χατζηθανάσης _Β
261) Περί μετανοίας ΠΡ.Γ.Ευθυμίου 17-4-05_Α
262) Περί μετανοίας ΠΡ.Γ.Ευθυμίου 17-4-05_Β
263) Φαρισαική προσευχή και προσευχή μετανοίας. Κ.Γ.Φίλιας, 20-2-05_Α
264) Φαρισαική προσευχή και προσευχή μετανοίας. Κ.Γ.Φίλιας, 20-2-05_Β
265) Το χαροποιό πνευματικό πένθος .Αρχ. Αυγουστίνου Μύρου.27-3-05_Α
266) Το χαροποιό πνευματικό πένθος .Αρχ. Αυγουστίνου Μύρου.27-3-05_Β
267) Η σάρκωση του ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ .Ι. Φούντας 12-12-04_Α
268) Η σάρκωση του ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ .Ι. Φούντας 12-12-04_Β
269) Ψήγματα σοφίας από το βιβλίο των Παροιμιών Π. Αρ .Βλιαγκόφτης_Α
270) Ψήγματα σοφίας από το βιβλίο των Παροιμιών Π. Αρ .Βλιαγκόφτης _Β
271) Ορθοδοξία και κακοδοξία. Π. Β. Γεωργόπουλος._Α
272) Ορθοδοξία και κακοδοξία. Π. Β. Γεωργόπουλος._Β
273) «ΕΓΩ» Πρ. Ι. Χατζηθανάσης. 4-12-05_Α
274) «ΕΓΩ» Πρ. Ι. Χατζηθανάσης. 4-12-05_Β
275) Η παιδία κατά Άγιο Κοσμά Αιτωλώ.Π.Γ.Ευθυμίου.30-10-5_Α
276) Η παιδία κατά Άγιο Κοσμά Αιτωλώ.Π.Γ.Ευθυμίου.30-10-5_Β
277) Μεταθανάτιες εμπειρίες Π. Βενέδικτος. Νέα Σκήτη. _Α
278) Μεταθανάτιες εμπειρίες Π. Βενέδικτος. Νέα Σκήτη. _Β
279) Παιδική ψυχαγωγία. Παιδικό μυθιστόρημα. Κ.Ι.Μηλιώνης_Α
280) Παιδική ψυχαγωγία. Παιδικό μυθιστόρημα. Κ.Ι.Μηλιώνης_Β
281) Η δίψα του απολύτου. Αρχ. Αν .Κονάνος 19-11-06_Α
282) Η δίψα του απολύτου. Αρχ. Αν .Κονάνος 19-11-06_Β
283) Η ορθόδοξη εικόνα και το σημείο του Σταυρού. 20-3-05.Γ.Κόρδης_Α
284) Η ορθόδοξη εικόνα και το σημείο του Σταυρού. 20-3-05.Γ.Κόρδης_Β
285) Μαγεία. Μια σύγχρονη μάστιγα. Πρ. Γ .Ευθυμίου 29-10-06_Α
286) Μαγεία. Μια σύγχρονη μάστιγα. Πρ. Γ .Ευθυμίου 29-10-06_Β
287) Η ομολογία της μετάνοιας. Π. Δ .Αεράκης 27-2-5_Α
288) Η ομολογία της μετάνοιας. Π . Δ. Αεράκης 27-2-5_Β
289) Π. Αρσένιος Βλιαγκόφτης για τον οικουμενισμό.
290) Αββάς Ισαάκ ο Σύρος. Ο αδικημένος άγιος. Π.Ι.Φωτόπουλος_Α
291) Αββάς Ισαάκ ο Σύρος. Ο αδικημένος άγιος. Π.Ι.Φωτόπουλος_Α
292) Ο άγιος Ιάκωβος ο αδελφόθεος.ΑΡΧ.Ι.Φούντας .23-10-05_Α
293) Ο άγιος Ιάκωβος ο αδελφόθεος.ΑΡΧ.Ι.Φούντας .23-10-05_Β
294) Ρωμανός ο Μελωδός. Π.Ι. Φωτόπουλος_Α
295) Ρωμανός ο Μελωδός. Π.Ι. Φωτόπουλος_Β
296) Το μυστήριο της εκκλησίας. Ι. Φωτόπουλος 21-1-7_Α
297) Το μυστήριο της εκκλησίας. Ι. Φωτόπουλος 21-1-7_Β
298) Ελληνισμός και Ορθοδοξία στα σχολεία. Χολέβας._Α
299) Ελληνισμός και Ορθοδοξία στα σχολεία. Χολέβας._Α
300) Εμφάνιση και ανέλιξη του μοναχισμού. Π. Στ. Παπαδόπουλος. _Α
301) Εμφάνιση και ανέλιξη του μοναχισμού. Π. Στ. Παπαδόπουλος. _Β
302) Ο Κύριος Ιησούς Χριστός . Αν. Κονάνος. _Α
303) Ο Κύριος Ιησούς Χριστός . Αν. Κονάνος. _Β
304) Επαρον τους πειρασμούς και ουδείς ο σωζόμενος. Π.Σωτ.Γκίκας._Α
305) Επαρον τους πειρασμούς και ουδείς ο σωζόμενος. Π.Σωτ.Γκίκας._Β
306) Η άνωθεν και η επιγείος Σοφία .Π. Σωτ. Γκίκας. 22-10-06_Α
307) Η άνωθεν και η επιγείος Σοφία .Π. Σωτ. Γκίκας. 22-10-06_Β
308) Ορθόδοξος μοναχισμός και άσκηση . Καθ. Δημ. Μόσχος_Α
309) Ορθόδοξος μοναχισμός και άσκηση . Καθ. Δημ. Μόσχος_Β
310) Μερικές φορές φταίνε και οι γονείς. Αρχ. Αν.Κονάνος 15-5-05_Α
311) Μερικές φορές φταίνε και οι γονείς. Αρχ. Αν.Κονάνος 15-5-05_Β
312) Η εξομολόγηση ,του σημερινού ανθρώπου Κ.Γανωτής_Α
313) Η εξομολόγηση ,του σημερινού ανθρώπου Κ.Γανωτής_Β
314) Θυσία τω Θεώ Πνεύμα συντετριμμένον Π.Ι.Φωτόπουλος_Α
315) Θυσία τω Θεώ Πνεύμα συντετριμμένον Π.Ι.Φωτόπουλος_Β
316) Η μίμηση του Χριστού ο δρόμος προς την Θέωση Κ.Τσουρός._Α
317) Η μίμηση του Χριστού ο δρόμος προς την Θέωση Κ.Τσουρός._Β
318) Εσχατολογικά θέματα. Χρ. Τσίακας.
319) Ο άγιος Μάρτυρας στη ζωή της εκκλησίας. Καθ. Στυλ. Παπαδόπουλος_Α
320) Ο άγιος Μάρτυρας στη ζωή της εκκλησίας. Καθ. Στυλ. Παπαδόπουλος_Β
321) Η εορτή της πεντηκοστής στην Ορ. Εκκλησία.Κ. Γρηγοριάδης_Α
322) Η εορτή της πεντηκοστής στην Ορ. Εκκλησία.Κ. Γρηγοριάδης_Β
323) Σταυρός και πόνος λύτρωση και ευλογία. Ιγ. Καλογερόπουλος_Α
324) Σταυρός και πόνος λύτρωση και ευλογία. Ιγ. Καλογερόπουλος_Β
325) Το μυστήριο των επιφανείων Θεοφανείων .Κ.Γρηγοριάδης._Α
326) Το μυστήριο των επιφανείων Θεοφανείων .Κ.Γρηγοριάδης._Β
327) Η εσχατολογική πορεία του ανθρώπου στην εκκλησίας.Κ.Γρηγοριάδης_Α
328) Η εσχατολογική πορεία του ανθρώπου στην εκκλησίας.Κ.Γρηγοριάδης_Β
329) Θεολογική προσέγγιση του ασώτου.Αρχ. Χρ.Παπαθανασίου_Α
330) Θεολογική προσέγγιση του ασώτου.Αρχ. Χρ.Παπαθανασίου_Β
331) Περί ενανθρωπήσεως του Θείου Λόγου 17-12-06.Ι .Καλογερόπουλος_Α
332) Περί ενανθρωπήσεως του Θείου Λόγου 17-12-06.Ι .Καλογερόπουλος_Β
333) Ξένον θαύμα εν Ουρανοίς και επί Γής γίνεται. Αρχ. Π. Ευ.Μαρσανίδης_Α
334) Ξένον θαύμα εν Ουρανοίς και επί Γής γίνεται. Αρχ. Π. Ευ.Μαρσανίδης_Β
335) Το σωτηριώδες περιεχόμενο την Μ. Σαρακοστής. Κ.Γρηγοριάδης._Α
336) Το σωτηριώδες περιεχόμενο την Μ. Σαρακοστής. Κ.Γρηγοριάδης._Β
337) Το μυστήριο της σαρκώσεως του Θεού λόγου. Κ.Γρηγοριάδης._Α
338) Το μυστήριο της σαρκώσεως του Θεού λόγου. Κ.Γρηγοριάδης._Β
339) Ο πατήρ Σεραφείμ Ρόουζ. Η ζωή και τα έργα του. Π.Σ. CRISTIASEN_A
340) Ο πατήρ Σεραφείμ Ρόουζ. Η ζωή και τα έργα του. Π.Σ. CRISTIASEN_B
341) Πως κατέληξα ορθόδοξος. Αρ. Δ. Γούβαλης_Α
342) Πως κατέληξα ορθόδοξος. Αρ. Δ. Γούβαλης_Β
343) Από πνευματικό λειμώνα των 3 Ιεραρχών. Αρχ. Χρυσ.Παπαθανασίου
344.Ορθόδοξη Ανθρωπολογία. Αρχιμ. Χρυσ. Μαιδωνης. 16-11-08_Α
345.Ορθόδοξη Ανθρωπολογία. Αρχιμ. Χρυσ. Μαιδωνης. 16-11-08_Β
346.Συγκάτικοι είμαστε όλοι στην τρέλα. Αρχιμ. Δ. Κατερινά-14-12-08_Α
347.Συγκάτικοι είμαστε όλοι στην τρέλα. Αρχιμ. Δ. Κατερινά-14-12-08_Β
348.Τι έχουμε να πούμε στα παιδιά που φεύγουν Κ.Γανωτής.19-10-08_Α
349.Τι έχουμε να πούμε στα παιδιά που φεύγουν Κ.Γανωτής.19-10-08_Β
350.Τι έχουμε να πούμε στα παιδιά που φεύγουν Κ.Γανωτής.19-10-08_Γ
351.Το μάθημα των θρησκευτικών Κ.Χολέβας. 9-11-08_Α
352.Το μάθημα των θρησκευτικών Κ.Χολέβας. 9-11-08_Β
353.Ο Τίμιος Πρόδρομος ως πρότυπο αρετής. 11-01-09_Α
354.Ο Τίμιος Πρόδρομος ως πρότυπο αρετής. 11-01-09_Β
355.Η θέση του θεολογικού μαθήματος στην εκπαίδευση. Π.Ευθυμίου._Α
356. Η θέση του θεολογικού μαθήματος στην εκπαίδευση. Π.Ευθυμίου. _Β
357.Η επιστολή Ε. Βουλγάρεως προς Πέτρον Κλαιρκίον. Φωτόπουλος_Α
358.Η επιστολή Ε. Βουλγάρεως προς Πέτρον Κλαιρκίον. Φωτόπουλος_Β